Wat voorafging: -Hij is meer gaan drinken.
Hij heeft het idee dat hij ons had moeten verdedigen...
toen met die schoft Lionel.
Rokken omhoog.
Rothand.
Ik heb erover nagedacht. Ik zal de operatie ondergaan.
Wat moet ik zonder jou met weer een kleintje op komst?
Un nain. -Wat zei hij?
Een dwerg. -Hij is prachtig.
Amy McCallums man is overleden. Zij is nu alleen met twee jonge kinderen.
Breng je het verzoek van opperhoofd Vogel om wapens over?
Ik raad aan om het in te willigen. De Cherokee krijgen hun wapens.
Daar gaat hij. Schiet op.
Hij drijft.
Kom. Hij drijft naar de stroomversnelling. -Daar gaat hij.
Daar is Mr MacKenzie.
Daar zijn ze.
Kom. Deze kant op.
O, nee. De waterval.
Stelletje vlegels. Van wie was dit idee?
Staan blijven.
U moet niet aan hem komen. Dan brandt u zich.
Ze wilden zien of hij bleef drijven. -Want dan is hij een duivelskind.
Mijn vader en moeder zeggen dat. -Hij dreef omdat hij in een mandje lag.
Ik doop je Henri-Christian.
In naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest.
Horen jullie dat? Hij heet Christian. Hij behoort aan de Heer.
Als jullie hem nog één keer wat doen, neemt Satan jullie mee naar de hel.
Germain.
Hij is ongedeerd en droog en hij slaapt.
Hij heeft er niets aan overgehouden. -Een pak van m'n hart.
Een pak slaag. Dat is wat die jongens verdienen.
Als ze hem ook maar een haar hadden gekrenkt...
En jij. Ik draai me even om...
Ik dacht dat hij veilig lag te slapen.
Het was een proef.
Hun ouders hadden gezegd dat kinderen als hij duivelskinderen zijn.
Dat het water ze afstoot omdat ze verdorven zijn.
Gelukkig hebben ze hem niet uit z'n mandje gehaald.
Ze durfden niet aan hem te komen. Ze waren bang om zich te branden.
Geloofde jij dat? Denk jij dat je broertje een duivel is?
Ik dacht dat ze ons met rust zouden laten.
Ik praat wel met ze.
Trek het je niet aan, Fergus.
Zoek je kameraden.
Zeg dat ik ze voor het eten in m'n kamer verwacht voor hun straf.
Ik ga wel met je mee.
Fergus?
In Franse bergdorpen wordt een dwergkind aan de wolven overgelaten.
Dat laten we hier niet gebeuren.
We omringen Henri-Christian met liefde, beschermen hem...
en zorgen dat hij als ieder ander wordt behandeld, zodat hij gelukkig opgroeit.
En als hij groot is, krijgt hij dan een gelukkig leven?
Trouwt hij? Kan hij voor een gezin zorgen?
Ik zou niet weten waarom niet.
Of waarom hij niet naar school kan of een vak kan leren. Aan iets kan werken.
Iets.
Met alle respect, maar u kent het leven van een dwerg niet.
En jij wel?
Ja, in Parijs.
In het huis waren natuurlijk meisjes. En ook kinderen.
Zij zorgden voor de inkomsten.
Maar er zijn er altijd die iets exotisch willen. En ervoor betalen.
Dus af en toe liet de madame iemand komen die daarin handelde.
De Maître des Champignons. -De heer van de champignons?
De heer van de dwergen.
De vrouwen noemden we de chanterelles.
De mannen waren de morilles.
Exotische delicatessen die gewaardeerd werden om hun misvormdheid.
De aparte smaak van hun vlees.
Maar de champignons werden niet slecht behandeld. Ze hadden waarde.
Ze werden van hun ouders gekocht of van de straat geplukt.
Er was er een die ik goed kende. Hij heette Luc.
We werkten weleens samen.
Dan rolden we rijke klanten.
Op een dag vond ik hem in het steegje.
Z'n keel was doorgesneden.
De madame stuurde de portier om het lichaam op te halen...
en verkocht het aan een arts...
om het in stukken te snijden en die te verkopen voor wichelarij.
Wat vreselijk, Fergus.
Door u en milord ontdekte ik een wereld buiten een bordeel...
en zwoer ik dat ik nooit naar zo'n plek zou terugkeren.
Maar stel dat m'n zoon ooit zo'n leven tegemoet gaat.
Je moet niet denken dat Jamie of ik ooit zou toestaan dat dat gebeurt.
Nee, u niet. Maar u hebt niet het eeuwige leven.
En milord en ik ook niet.
Maar het kind blijft altijd een dwerg en dat is mijn schuld.
Ik was er niet toen hij klappen kreeg in de buik van m'n vrouw.
Hoe hij is, heeft daar niets mee te maken.
Geloof me, Fergus. Het is niet jouw schuld.
Ik ben arts. Ik weet het.
Mr Christie.
Ik zit al een tijdje te wachten. Ik wist niet hoelang u weg zou zijn.
Een paar kinderen hebben uitgeprobeerd of m'n kleinzoon bleef drijven.
Ik hoop dat u die onzin niet hebt aangemoedigd.
Ik verzeker u dat ik dat niet heb gedaan, Mrs Fraser.
Ik ben een ontwikkeld man. Het spijt me dat dit is gebeurd.
Gaat het goed met het kind? -Op het moment wel.
Ik zal met de jongens en hun ouders praten. Ik keur bijgeloof af.
Het is goed. M'n man handelt de kwestie af.
Wat kan ik voor u doen?
Het heeft lang genoeg geduurd. M'n andere hand is genezen. Het is zover.
Prima. Komt u maar mee.
Ik bereid de operatie en de ether voor. -Ether?
Ik heb toegestemd in de operatie, maar ik laat me niet uw middeltjes toedienen.
Waarom niet? -Dat zijn duivelskunsten.
Ik dacht dat alleen Highlanders zo koppig als ezels waren.
Zo koppig als ezels?
God wil dat hij de operatie ondergaat, maar de masochist weigert de ether.
Dat is een woord...
voor mensen die liever pijn lijden.
Je was altijd een rare snuiter, Tom. Je moet doen wat je zelf wilt.
Ik kan je uit ervaring vertellen dat het veel pijn doet.
Ze snijdt in je hand.
Dat weet ik.
Maar je hebt geen idee hoe dat is. Ik wel.
Claire heeft mijn hand ook genezen. Dat deed vreselijk veel pijn.
Je ziet er nu bijna niets meer van.
Je wilt niet zoveel pijn lijden als je een keuze hebt. En die heb je.
En ik heb mijn keuze gemaakt.
Niets tegen m'n moeder zeggen.
Ik kom niet met je moeder praten, Aidan, maar met jou.
Mr Fraser wil dat jij en je vrienden van vanochtend bij hem komen.
Anders komt hij langs en dan gaat hij wel met je moeder praten.
Blijf bij Aidan.
Mrs McCallum. -Dank u, Heer, voor de dominee.
Wat? Ik ben niet echt een dominee.
Misschien officieel niet, maar we hebben wel van uw preek genoten.
Kunt u helpen?
Lizzie Wemyss had me melk gebracht.
Ik ging er wat uit scheppen voor Aidan.
Als er geen duivel in zit, weet ik niet wat het wel is.
De melk is behekst. Ik weet het zeker.
Het is maar een brulkikkertje.
Niet echt 'tje'. Maar hij doet niets.
Miss Wemyss past op een paar jongens. Eentje moet een grap hebben uitgehaald.
Waarom?
Waarom heeft God me hierheen gestuurd?
We moeten erop vertrouwen...
dat hij een bepaald plan heeft.
Ook als we niet weten welk.
Hij heeft ons naar dit vreselijke oord gebracht.
Hij heeft me m'n man afgenomen en laat ons verhongeren.
Zo vreselijk is het hier niet.
En het regent hier lang niet zo vaak als in Schotland.
Ik zal Schotland nooit meer zien.
Denkt u ook niet? -Dat weet ik niet.
Maar ik laat u niet verhongeren. Dat is het enige dat ik kan beloven.
Dit is prachtig.
Het is een reusachtig wiel.
Als ik maar vaak genoeg oefen, gaat het vast steeds beter. Heb jij dit gemaakt?
Met Evan Lindsay. Hij weet welk hout het beste is.
Hiermee werk ik twee keer zo snel. Dan heb ik meer tijd voor de kinderen.
Geen ruzie meer maken. Anders geen vroem meer tot morgen.
Goed zo.
Waarom noem je ze vroems?
Dat geluid maakt Jem als hij ermee speelt.
Ik ben benieuwd of Roger erin slaagt om al die jongens bij elkaar te krijgen.
Ik weet niet of het zin heeft. De ouders verdienen een aframmeling.
Ik had ze al wel verwacht. Ook Fergus.
Ik had Da gezegd dat we zouden langskomen met de kleine en Germain...
voor de straf die hij in gedachten heeft.
En Fergus heeft me beloofd dat hij niet meer zou drinken.
Fijn.
Fergus komt ongetwijfeld zo.
Het zal beter gaan. Dat zul je zien.
Bedankt.
Hier. U wilt misschien hierop bijten tegen de pijn.
Ik zeg liever m'n gebeden.
Ga uw gang als u zover bent, Mrs Fraser.
Niet bewegen.
De emmer, James.
U kunt misselijk worden en dan kunt u daarin braken, Mr Christie.
Moet ik stoppen?
Jammer van alle whisky.
De rechterhand des Heeren is verhoogd.
De rechterhand des Heeren doet krachtige daden.
Dat is wel toepasselijk, hè? -Ga door.
Ik zal niet sterven, maar leven en ik zal de werken des Heeren vertellen.
De Heere heeft mij hard gekastijd, maar Hij heeft mij ter dood niet overgegeven.
Doet mij de poorten der gerechtigheid open.
Ik zal U loven, omdat Gij mij verhoord hebt.
De Heere is God, Die ons licht gegeven heeft.
Bindt het feestoffer met touwen tot aan de hoornen van het altaar.
U mag niet bewegen.
Ik heb allebei m'n handen nodig. Ik kan niet die van u vasthouden.
Ik wilde Mrs Fraser iets vragen, maar ik zie dat m'n vader daar is.
Reden te meer om naar binnen te gaan. Je bent tante Claires leerling.
Noemt ze me zo?
Daarom hang je hier toch de hele tijd rond?
Om te leren hoe je mensen kunt genezen?
Laat m'n vader het maar niet horen. Hij wil niet dat ik hem zie lijden...
of dat m'n tere vrouwenzieltje iets te verduren krijgt.
Jij kunt wel tegen een beetje bloed. En je kunt helpen om hem beter te maken.
Hij wil liever dat ik me bezighoud met de gezondheid van m'n eeuwige ziel.
Zullen we dan maar niet langer hier in het voorgeborchte blijven hangen...
en zal ik je naar huis brengen?
Ik ben niet katholiek. Voor mij geen voorgeborchte.
Maar ja, u mag me naar huis brengen.
De Heere is mijn Herder, mij zal niets ontbreken.
Hij doet mij nederliggen in grazige weiden.
Hij voert mij zachtjes aan zeer stille wateren.
Al ging ik ook in een dal der schaduw des doods...
ik zou geen kwaad vrezen, want Gij zijt met mij.
Het goede en de weldadigheid zullen mij volgen al de dagen mijns levens.
Het is gelukt.
U kunt er meer mee doen als de wond is geheeld en de hechtingen eruit zijn.
Maar: Ja, het is gelukt.
Ik wil graag dat u hier overnacht. Dan kan ik u beter in de gaten houden.
Waarom zou je vader zich druk maken om je eeuwige lot?
Vleiend dat u dat niet nodig acht.
Maar waarom niet? Zijn we niet allemaal zondaars, Mr...
Fraser, toch?
Murray. M'n moeder is een Fraser.
En ja, we zijn allemaal zondaars.
Maar een jong meisje zoals jij heeft toch niets verkeerd gedaan?
Schijn kan bedriegen.
Als m'n moeder me kon zien, maakte ze zich vast ook druk om m'n eeuwige lot.
Mijn moeder was niet zo spiritueel ingesteld.
Wat bedoel je?
Ze is opgehangen als heks.
Opgehangen? Wanneer?
Ik was nog heel jong. Ik herinner het me niet goed meer.
Ik ben bijna thuis. M'n broer is daar ook.
Hij ziet me liever niet in het gezelschap van een jongeman.
Natuurlijk.
Ik heb begrepen...
dat jullie, stelletje vlegels, zin hadden om vanochtend met vuur te spelen.
Kijk daar. Lekker heet.
Ik zou jullie zelf wel willen branden.
Aangezien jullie opgroeiende mannen zijn die van hun daden moeten leren...
geef ik jullie een keuze: Raak het kind aan...
of de pook.
Vooruit. Kies maar.
Jij eerst.
Ik wil niet.
Het is een lief jongetje, hè? Dat kun je wel zien.
Zie je nou? Je hebt hem aan het lachen gemaakt. Hij vindt je aardig.
Goed zo.
Zien jullie wel? Ik zei toch dat hij geen duivel was?
Is het waar wat Mr MacKenzie zei? Dat de baby aan de Heer toebehoort?
Ik zou zeker niet tegenspreken wat Mr MacKenzie heeft gezegd.
Maar aan wie hij verder ook toebehoort...
Henri-Christian behoort aan mij toe.
Onthouden jullie dat maar goed. -Ja, Mr Fraser.
Pak maar brood met honing en dan wegwezen.
Henri-Christian behoort ook aan jou, Germain.
Hij is je kleine broertje. Hij heeft je bescherming nodig.
Begrijp je dat? -Ja, grandpère.
Ga nu maar.
Papa, ik heb honger.
Ik heb heel erg honger.
Rustig maar. Mama is er nu.
Heb je niet naar de kinderen omgekeken?
Hoeveel heb je gedronken? -Als ik nog praat, blijkbaar niet genoeg.
Misschien heb ik er nog een nodig.
Je had me beloofd dat je het niet meer zou doen.
Je bent zoveel beter dan dit, m'n lief.
Ik weet wat drank met een man doet. M'n moeder had het er moeilijk mee.
Joanie en ik leden eronder.
En God sta me bij als ik dat nog eens moet doorstaan.
Dus toe, Fergus...
zeg hoe ik je kan helpen. -Dat kun je niet.
Ik ben degene die jou moet helpen.
Ik moet voor jou en de kinderen zorgen en jullie beschermen.
Dan ben ik blij dat Henri-Christian vanavond bij mij was...
en dat hij moedermelk drinkt.
Wat bedoel je daarmee? Denk je dat ik hem iets zou laten overkomen?
In die toestand wel. Je kunt niemand beschermen wanneer je dronken bent.
Je hebt gelijk.
Maar ik was niet dronken toen ik er niet voor je was.
Ik kan ook voor ons vechten.
Die last rust niet alleen op jou. Ik kan ons ook beschermen.
Niet tegen mannen als Lionel Brown. -Dat kan ik wel. En dat heb ik gedaan.
Laat dit een geruststelling voor je zijn, Fergus:
Lionel is geen natuurlijke dood gestorven.
Ik heb hem vermoord.
Wat?
Wat zei je?
Hij bedreigde me. Ons allemaal. Hij zei dat hij het huis in brand zou steken.
Ik vulde een spuitje met waterscheerling. En dat spoot ik hem in z'n nek.
Heb jij hem vermoord?
Ik was bang dat het me zou achtervolgen. Maar dat gebeurt niet.
Die snoodaard is dood en hij doet ons niets meer.
Ik heb geen vrouw nodig om me te beschermen.
Maar ik moet wel wat drinken.
Heb je dorst?
Ik hoop dat die zo is gelest.
En nu wegwezen.
Wegwezen, zei ik.
Ik ben hier de man in huis.
Kom dan maar terug als je je zo weet te gedragen.
Je had het me beloofd, Fergus Fraser.
Ik wil een man die z'n verantwoordelijkheid neemt...
of helemaal geen een.
En als ze de pook hadden gekozen? -Dan hadden ze hun straf gekregen.
Ik hoop dat ze het thuis aan hun ouders vertellen.
Aan de andere kant, als hun ouders denken dat het een duivelskind is...
en jij en ik z'n grootouders zijn, wat zegt dat dan over ons?
Dat betekent dat je zelf van de duivel bent.
Wat is er, Sassenach?
Niets.
Ik ga even naar beneden. Kijken hoe het met Tom is.
Mrs Fraser.
Mr Christie.
U bent wat koortsig. Hier.
Voorzichtig.
Ik wil alleen even kijken hoe het met uw hand gaat.
Het klopt een beetje. Daardoor kan ik niet slapen.
Waarom draagt u nooit een hoofddoek of ander fatsoenlijk hoofddeksel?
Waarom zou ik? -Dat past een vrome, gehuwde vrouw.
Een iegelijke vrouw die bidt of profeteert met ongedekten hoofde...
onteert haar eigen hoofd.
Want het is alsof haar het haar afgesneden ware.
Is Paulus daar weer?
Is het u nooit opgevallen hoe druk hij zich maakte over vrouwen?
En ik bid nu niet.
Ik wil zien hoe het hiermee gaat voordat ik het waag om erover te profeteren.
Het ziet er... -Uw haar.
Het is erg veel.
U moet uw vingers regelmatig bewegen...
om te voorkomen dat de spieren bij het helen krimpen.
Het zal eerst pijn doen, maar het moet.
Ik laat het zien. Neem uw andere hand...
en strek dat gewricht. Dan voelt u het trekken in de handpalm.
Dat is de bedoeling. Probeer het maar.
Hebt u honger, Mr Christie? -Een beetje wel, ja.
Ik haal iets voor u. Gaat u nog maar even door met die oefeningen.
Hallo, poes.
Denk maar niet dat je een stukje ham krijgt.
Maar ik kan misschien wel wat melk voor je regelen.
Jij had dorst.
U kunt nu beter stoppen. Anders gaat de wond misschien weer bloeden.
Is er nog iemand in de keuken? Ik hoorde u tegen iemand praten.
Dat was de kat maar.
Nee, het was niet m'n huisgeest. Gewoon een kat.
Het is wat minder belachelijk om tegen hem te praten dan tegen mezelf.
Ik zei u al dat ik een ontwikkeld man ben. Ik denk niet dat u een heks bent.
Nee? Gelooft u niet in heksen? Er komen ook heksen in de Bijbel voor.
Ik zei niet dat ik niet in heksen geloof. Dat doe ik wel.
Ik geloof alleen niet dat u er een bent. -Dat is fijn om te horen.
Ik wil me verontschuldigen voor m'n gedrag van vanochtend.
Geef niets.
Ik snap wel dat het een raar idee is om in slaap te worden gebracht.
Dat bedoel ik niet. Ik bedoelde dat ik er niet in slaagde om stil te zijn.
Dat verwacht ik ook niet als ik in iemands hand snij.
Ook niet uw man? Hij zei dat u zijn hand had genezen.
Hij kermde niet toen u het bij hem deed, hè?
Iedereen is anders. -Van uw man verwacht u meer.
Dat weet ik. -Dat bedoelde ik niet.
Ik heb bij veel mannen wonden gehecht en botten gezet.
Bij bijna alle Highlanders. Ze verdroegen dat ontzettend dapper.
U weet toch dat uw man littekens van een afranseling heeft?
Ja, natuurlijk.
Maar weet u ook waarom dat was? -Ja, dat weet ik. Maar u niet.
Ik weet het niet van allemaal, nee. Hij had er al veel toen hij in Ardsmuir kwam.
Maar hij kreeg er meer bij toen we samen in de gevangenis zaten.
Hij zei dat een stukje tartan van hem was. Tartan was verboden.
Weet u waarom hij dat zei?
Het was niet van hem, maar van een oude man.
Het was een buitengewoon moedige daad.
Onbegrijpelijk. -Hoe hij dat deed?
Niet hoe, maar waarom.
Hij doet alles om een van z'n mannen te beschermen.
Was hij er daarom hier vandaag bij?
Beschouwt hij mij als een van z'n mannen?
Want dat ben ik niet.
Zo ziet hij u ook niet. Het was gewoon uit vriendelijkheid.
Hij zou hetzelfde voor elke willekeurige vreemde doen. Net als u, toch?
Welterusten, Mr Christie.
Hoe was het met Tom?
Het leek best goed met hem te gaan.
Is Tom bang voor vrouwen?
Of...
was hij alleen maar bang om zondig te zijn?
Hij leek zich erg ongemakkelijk te voelen als ik hem aanraakte.
Zo was ik ook na Ardsmuir.
Het was beangstigend om te worden aangeraakt, zeker door een vrouw.
Er gingen weken voorbij dat we er niet aan dachten.
We waren altijd uitgehongerd, koud, afgepeigerd.
Soms was er iets wat de sleur doorbrak en de uitputting wat verlichtte.
Een verhaal dat iemand vertelde. Een brief van een vrouw of een zus.
Soms kwam het vanuit het niets.
Maar 's nachts kon het zich ineens aan je opdringen. In het donker.
Als de geur van een vrouw die naast je lag.
Een herinnering...
verlangen...
behoefte.
Soms zocht een man toenadering tot een ander.
Dan werd hij afgewezen met een schreeuw of een klap.
Of niet.
En Tom?
Tom raakte naar binnen gekeerd.
Ik had het geluk dat jij hielp om me aan de duisternis te ontrukken.
Hij was toch al in Ardsmuir toen jij daar kwam?
En jullie vertrokken daar tegelijk.
Toen de gevangenis werd gesloten.
Tom werd naar de koloniën gebracht voor contactarbeid. Hoezo?
Malva is achttien, hè?
Was Tom niet nog in Ardsmuir toen zij werd verwekt?
Misschien is hij in de koloniën hertrouwd.
Ben jij ook wel door een van de mannen aangeraakt?
Nee. Dat kwam bij niemand op. Ik was hun leider.
Ze waren op me gesteld, maar het kwam bij niemand op om aan me te komen.
Verlangde je er ooit naar? -Nee.
Ik verlangde naar een hand die me aanraakte. Dat wel.
Ik verlangde ernaar. Meer dan naar eten of naar slaap.
Ik keek wel verlangend uit naar slaap. Niet alleen omdat ik uitgeput was.
Maar wanneer ik sliep...
droomde ik van jou.
M'n broer zegt dat je een geduchte jager bent.
Dat klopt wel. Genoeg te eten hebben is belangrijk.
Dat zei ik ook als m'n vader vroeg hoe je aan het hellevuur kon ontkomen.
Zorg dat je goed eet en niet doodgaat.
Je vader is...
Het is vast lastig om aan zulke hoge verwachtingen te voldoen.
Ik denk dat mensen weleens fouten maken en verkeerde dingen doen...
maar dat ze daar goede redenen voor hebben.
Het kan je oom niet veel schelen wat je doet, hè?
Dat je die tekens in je gezicht hebt en dat je waarschijnlijk geen christen bent?
Ik weet niet wat ik ben of wat ik geloof.
Maar ik kan altijd terecht bij oom Jamie.
En hij zou me z'n laatste cent geven als ik erom vroeg. Of als ik er niet om vroeg.
Hij houdt van je als van een zoon.
Hij heeft me een stuk land gegeven om te verbouwen.
Ben je pacht verschuldigd op betaaldag? -Nee. Ik heb er nog niets mee gedaan.
Ik weet niet of mijn plek hier bij hen is en hoelang.
Waar anders?
Hij vindt je blijkbaar waardevol en bekwaam.
Een waardevol man.
Betekenen ze iets?
Dat ik veel heb gedaan waarop ik trots ben en veel waarvan ik spijt heb.
Dus je hebt geleefd. -Dat klopt.
Dat is niet zondig, neem ik aan.
Absoluut niet.
Hoelang is het geleden? Een week?
Dat heelt mooi.
Mooi. Hebt u uw oefeningen gedaan?
Ik kijk ernaar uit om er weer alles mee te kunnen doen.
Ik heb soms wat moeite met slapen.
Dus dan ga ik naar beneden en lees ik wat. Dat helpt.
Leest u boeken? -Ja.
Hebt u Tom Jones al eens gelezen? -Nee.
M'n vrouw las boeken. Maar dat keurde ik af.
Toen.
Ik gooide ze allemaal weg.
Daar was ze vast niet blij mee. -Dat klopt.
Waardoor veranderde u van gedachten? -Ardsmuir.
We hadden daar geen boeken...
maar Mr Fraser vertelde de verhalen die hij had gelezen...
aan de andere gevangenen. Niet Tom Jones, maar andere verhalen.
Ik zag in dat fictie niet, zoals ik altijd dacht...
mensen alleen maar inspireerde tot ledigheid en boosaardige fantasieën.
Tot het bedenken van leugens.
Er is verschil tussen liegen en het vertellen van een verhaal ter afleiding.
Het was zeker afleiding. In zo'n situatie is afleiding niet iets slechts.
Hoewel het natuurlijk beter is om het gebed te verkiezen.
Natuurlijk.
Maar het bracht de mannen tot elkaar.
Je zou niet denken dat zulke mannen, keuterboeren, Highlanders...
veel affiniteit zouden hebben met de beschreven situaties.
Ze waren...
uitgehongerd, koud, bedekt met zweren, ver weg van hun familie.
Maar het gaf ze troost dat zij niet de lotgevallen hadden hoeven doorstaan...
die deze denkbeeldige wezens waren overkomen.
Wilt u het lenen? -Nee, dat kan ik niet doen.
Toe. Ik sta erop. Het is een goede afleiding voor u.
Ik neem het over een paar dagen weer mee als ik naar uw hand kom kijken.
Dan...
bedank ik u.
Ik wilde nog zeggen...
dat Richard Brown vanochtend bij ons langskwam.
Hij bood aan dat z'n Veiligheidscomité ons zo nodig wel wil beschermen.
U hebt z'n aanbod hopelijk afgewezen. Die man is...
Hij is niet te vertrouwen.
Kom verder.
Goeiendag, meisje. -Mr Fraser. Ik schrok van u.
M'n vader houdt van paddestoelen. Ik zoek judasoren.
Wat moet je vader als jij trouwt en het huis uit gaat? Hij heeft iemand nodig.
Ik ben niet van plan om binnenkort te trouwen. We redden ons wel.
Je hebt vast wel vrijers. De jongens lopen bij bosjes achter je aan.
Zegt u dat maar niet tegen m'n vader. -Dat doe ik niet. Ik plaagde je maar.
Is je vader dan zo fel? -Ik dacht dat u hem kende.
Van vroeger, ja. Ik leer hem nu opnieuw kennen.
Zijn daar genoeg judasoren? Ik zag er gisteren heel veel bij de groene bron.
Ik ga die kant op. Je kunt meelopen. -Dat is erg aardig van u.
Je broer Allan zal ook wel het huis verlaten.
Misschien naar de kust. Hij is in z'n hart geen boer, hè?
Nee. Hij is opgegroeid in Edinburgh.
Hebben jullie dezelfde moeder? -Natuurlijk.
Ben je in Schotland geboren of hier? -Vindt u me zo buitenissig?
In Schotland. Ik weet er niet veel meer van.
Sommige mensen zeggen dat het hierop lijkt.
Het lijkt er wel wat op. Sommige stukken. De Great Glen, het bos.
Dat lijkt wel sterk hierop.
Maar er is natuurlijk geen veen.
Geen heide. Dat is het grootste verschil.
Daar zijn we weer. Betaaldag. -Dank u, Miss Wemyss.
Gauw opdrinken maar voordat Mr Christie het ziet.
Wat Tom niet weet, deert hem niet.
Hebt u geen hulp nodig, Miss Wemyss? Kezzie en ik kunnen wel bier uitdelen.
Alsof elke pul die ik jullie geef niet meteen bij jullie naar binnen gaat.
Ik ben niet dom, Josiah Beardsley.
Dan houden wij wel de wacht om te zorgen dat niemand een slok pikt.
Als jullie willen helpen, haal dan nog maar een vat.
Blijf gezond.
Fijn, even zonder de kinderen. -Mrs Bug wilde graag op ze letten.
Kijk hem nou toch. -Kom.
Padraic MacNeill.
Goed gedaan. Ga zo door en u kunt een gezin van vijf personen voeden.
Waar zijn uw twee deugnieten?
Kattenkwaad aan het uithalen. -Vast op zoek naar snoepgoed.
Evan Lindsay. Het was een goed jaar. -M'n gewassen waren gezegend.
Het is tijd dat de Heer u zegent met een vrouw.
Misschien stelt Hij me wel voor aan uw zusje.
Pas op. Ze is veel te jong voor iemand als u. En bovendien is ze in Schotland.
Ik denk dat we Evan aan Lizzie moeten koppelen. Wat denk jij?
Dan moet hij eerst Josiah en Kezzie afschudden.
Hoezo?
Heb je het niet gemerkt? Ze zijn erg beschermend.
Je moeder zegt dat ze Lizzie als twee puppy's volgen. Eerder als twee wolven.
Alsjeblieft. Ze zijn nog meer aan het halen.
Ik kan een recept laten brengen. -Ik zal het met Mrs Crombie overleggen.
Zeg maar wat u tegen me wilt zeggen.
U staart al de hele ochtend naar me. Net zoals u naar m'n zoon staart.
Hebt u nog nooit een man met één hand gezien?
Of een dwerg?
Zijn we zo afschuwelijk?
Afschuwelijk dronken.
Maar wat uw zoon betreft, is 'grotesk' misschien het juiste woord.
Zeg eens, kunt u het zelf wel verdragen om naar hem te kijken?
Fergus.
Die gek viel me aan.
Wat gebeurde er? -Het was haar schuld.
Door wat ze over het kind zei. -Hij gooide met whisky.
Het moet een vloek van God zijn als een kind er zo uitziet.
Hoe durft u?
Drank is van de duivel. Zegt u dat niet altijd, Mr Christie?
Je ziet de vader van het kind zelden zonder drank.
De Frasers hebben hun deuren voor ons opengesteld. We bejegenen ze...
met mededogen en vriendelijkheid.
Mr MacGregor.
Wat is er gebeurd?
Terwijl we onze plek zoeken in dit nieuwe land...
ver weg van de grond waar velen van ons zijn geboren...
wil ik stilstaan bij de woorden: Gij zult uw naaste liefhebben als uzelven.
Ik wil een verhaal vertellen over een hulpeloos kind...
dat in een mandje in een rivier werd gezet.
Hij heette Mozes.
Alle Hebreeuwse jongetjes moesten van de farao in de Nijl worden verdronken.
Daardoor stierf bijna het kind dat later Gods volk naar de vrijheid leidde.
dit is vunzigheid
Hij handelde uit angst.
Maandenlang hield de moeder van Mozes haar zoon verborgen...
totdat hij zo groot werd dat verbergen niet meer kon.
Ze legde hem in een mandje in de Nijl en ze bad.
Ze vertrouwde hem toe aan God ondanks haar angst.
Velen van u zijn ouders.
Hoever zou u gaan om uw onschuldige kinderen te beschermen?
U weet pas waartoe u in staat bent wanneer...
Fergus.
Nee, milord. Laat me.
Laat me sterven. Dit is de enige manier.
Marsali en de kinderen hebben je nodig. -Dit is voor hen.
Marsali kan hertrouwen. Iemand zoeken die voor haar en de kinderen kan zorgen.
Die Henri-Christian kan beschermen. Dat kan ik niet.
Dat kun je wel. -U weet best dat ik dat niet kan.
Roger heeft hem gered. U beschermt hem.
Ik ben niets waard. Ik ben nutteloos.
Nutteloos?
Jij hield deze familie bij elkaar toen ik in Ardsmuir zat.
Jij hielp me in m'n drukkerij toen ik treurde om Claire.
Met deze ene hand...
heb je de lekkerste whisky gemaakt die ik ooit heb gedronken.
En dat ga je weer doen.
Jij bent de enige die je zoon kan laten zien...
wat een 'nutteloze' man kan bereiken. En hoe trots hij z'n vader kan maken.
Je beseft het niet, maar het gaat om jou. Niet om wat je doet...
of geeft of om het onderhoud waarin je voorziet.
We hebben jou nodig.
We willen dat je thuiskomt, enfant.
Mon fils.
Ik ben niet meer wie ik ooit was, milord.
Ik weet niet of ik weer die man kan zijn.
Dat kun je.
Dat gaat je lukken.
Het spijt me. Nooit weer.
Majoor MacDonald.
Mr Fraser, Mrs Fraser. Ik kom met geschenken.
Uw verzoek om wapens is goed ontvangen.
De loyaliteit en bereidwilligheid van de Cherokee komt zeer gelegen.
De Boston Tea Party.
U hebt er al van gehoord. Een ongemak. Zeker.
De koning zal het als een daad van agressie opvatten.
Waar wilt u ze hebben?
Leg ze voorlopig maar in de maisbak.
Wat betekent dit, Sassenach?
Het begint.
De storm, de oorlog. Het is bijna zover.
Vertaling: Annekristien de Groot Iyuno-SDI Group