1 00:00:04,767 --> 00:00:05,768 Eerder. 2 00:00:05,793 --> 00:00:08,139 Mijn pijn, het wordt alsmaar erger. 3 00:00:08,165 --> 00:00:11,367 Het zal zijn alsof je in een diepe slaap valt. 4 00:00:11,720 --> 00:00:12,727 Oh, broer. 5 00:00:12,861 --> 00:00:16,704 De Prins is een slimme, glibberige man. We werkten hem tegen waar we konden. 6 00:00:16,729 --> 00:00:19,956 Al dat samenzweren. Hoe zijn we, verdomme, hier terechtgekomen? 7 00:00:19,981 --> 00:00:22,379 De Prins zal zijn veldslag op Culloden Moor krijgen. 8 00:00:22,410 --> 00:00:23,786 Het is de belofte van de geschiedenis. 9 00:00:23,818 --> 00:00:27,495 Beloof mij dat als de tijd daar is je terugkeert door de stenen. 10 00:00:27,524 --> 00:00:28,893 Ik beloof het. 11 00:00:29,001 --> 00:00:31,437 Claire? - Frank, ik ben terug. 12 00:00:31,465 --> 00:00:33,450 Ik draag het kind van een ander. 13 00:00:33,505 --> 00:00:36,637 Ja, Roger? - Mag ik buiten gaan spelen, vader? 14 00:00:36,667 --> 00:00:38,803 Ik geloof niet dat ik hem jou ooit eerder vader hoorde noemen. 15 00:00:38,842 --> 00:00:42,012 Kinderen accepteren de wereld zoals die aan hen wordt gepresenteerd. 16 00:00:42,037 --> 00:00:44,611 Ik wil dat wij samen zijn. - Ben je daar zeker van, Frank? 17 00:00:44,636 --> 00:00:49,057 We voeden dit kind op als ons eigen. Van jou en van mij. 18 00:01:55,481 --> 00:02:00,473 Vertaling: Het 'Outlander' Team www.Addic7ed.com 19 00:02:07,256 --> 00:02:10,210 EEN LIBELLE IN BARNSTEEN 20 00:02:18,914 --> 00:02:22,828 Goedemorgen, Mrs Peel. - Goedemorgen, Steed. De deur is open. 21 00:02:29,040 --> 00:02:30,423 Een gewoon bezoekje? 22 00:02:31,014 --> 00:02:33,735 Dat is het. Ik was in de buurt, ik dacht, ik wip binnen. 23 00:02:38,615 --> 00:02:39,683 De koffie staat daar. 24 00:02:44,423 --> 00:02:45,908 Niet genoeg flexibiliteit in de pols. 25 00:02:47,874 --> 00:02:49,459 Het gewicht op de verkeerde voet. 26 00:02:50,615 --> 00:02:51,783 Een vriendelijk verzoek. 27 00:02:53,761 --> 00:02:56,596 Er is geen room. - De room... 28 00:02:57,560 --> 00:02:59,057 staat in de keuken. 29 00:03:02,382 --> 00:03:05,102 Je moet teruggaan naar onze gasten. 30 00:03:06,066 --> 00:03:07,569 Ze blijven naar jou vragen. 31 00:03:28,054 --> 00:03:29,960 Dank jullie allemaal dat jullie gekomen zijn. 32 00:03:30,227 --> 00:03:32,218 Het zou veel betekent hebben voor mijn vader. 33 00:03:32,996 --> 00:03:34,722 En als jullie hem kenden... 34 00:03:35,488 --> 00:03:38,840 dan weten jullie dat hij niets aan het toeval overliet... 35 00:03:39,206 --> 00:03:41,573 ook niet de toost bij zijn eigen wake. 36 00:03:45,038 --> 00:03:48,742 'Op de Dood, de vrolijke oude magere Hein.' 37 00:03:50,833 --> 00:03:55,083 'Laat onze glazen klinken. Als hij ze niet had ingeschonken, wed ik... 38 00:03:55,714 --> 00:03:57,393 dat wij vanavond niet zouden drinken.' 39 00:04:02,088 --> 00:04:05,002 De dominee. - De dominee. 40 00:04:12,211 --> 00:04:14,648 Jouw vader was zo'n aardige man. 41 00:04:14,740 --> 00:04:17,707 Ik denk altijd aan zijn gevoel voor humor. - Dank u. 42 00:04:17,799 --> 00:04:19,769 De dominee hielp zoveel mensen. 43 00:04:19,898 --> 00:04:22,225 Hij zal gemist worden. - Dank u. 44 00:04:22,438 --> 00:04:25,883 Wilt u mij even excuseren? - Natuurlijk. 45 00:04:26,944 --> 00:04:31,737 Roger, het spijt mij van jouw verlies. - Dank je. Het is fijn jou te zien. 46 00:04:31,916 --> 00:04:34,978 Gecondoleerd. - Bedankt. Ik waardeer het. 47 00:04:35,660 --> 00:04:38,925 Ik voel met je mee. - Dank je. Ik zie je dadelijk. 48 00:04:39,345 --> 00:04:41,246 Tom, hoe is het met jou? - Niet slecht. 49 00:04:41,831 --> 00:04:44,853 Luister, Roger, ik ben er voor je. - Dat waardeer ik. Bedankt. 50 00:04:48,436 --> 00:04:49,975 Ben jij Roger Wakefield? 51 00:04:52,210 --> 00:04:53,523 Ja. 52 00:04:55,136 --> 00:04:58,229 Beslist. Dat ben ik. Ja. 53 00:04:58,974 --> 00:05:01,903 Ik ben bang dat ik niet het genoegen had. - Roger. 54 00:05:02,239 --> 00:05:03,410 Dat klopt. 55 00:05:03,590 --> 00:05:07,199 Ik kan het niet geloven. Na al die jaren. 56 00:05:08,888 --> 00:05:11,794 Het spijt mij, maar ken ik u? 57 00:05:12,403 --> 00:05:14,450 Natuurlijk herinner jij mij niet. 58 00:05:14,688 --> 00:05:18,877 De laatste keer dat ik jou zag was je ongeveer zeven of acht jaar oud. 59 00:05:19,026 --> 00:05:22,580 Ik ben Claire Randall. Ik ben een oude vriendin van je vader. 60 00:05:22,971 --> 00:05:25,763 Ik vond het jammer van zijn overlijden te horen. - Dank u. 61 00:05:25,788 --> 00:05:28,025 Ik zie dat je mijn dochter ontmoette. 62 00:05:28,101 --> 00:05:31,155 Eigenlijk niet, we zijn nog niet aan elkaar voorgesteld. 63 00:05:31,534 --> 00:05:32,858 Brianna. 64 00:05:33,458 --> 00:05:37,166 De dochter. - Een genoegen, Miss Randall. 65 00:05:37,570 --> 00:05:42,490 We logeerden bij kennissen in Londen toen we het hoorden. Zijn hart, geloof ik? 66 00:05:42,639 --> 00:05:45,983 Ja. Heel opeens. 67 00:05:47,245 --> 00:05:50,729 Ik had hem met Kerstmis nog gezien en toen was hij in goede gezondheid. 68 00:05:52,676 --> 00:05:57,676 Ik heb jouw vader lange tijd niet gezien maar ik mocht hem erg graag. 69 00:05:59,160 --> 00:06:02,910 Pappie ook. - Ja, natuurlijk. 70 00:06:03,656 --> 00:06:07,867 Mijn overleden echtgenoot, Frank, ze waren goede vrienden. 71 00:06:08,402 --> 00:06:12,269 Randall. Frank Randall, natuurlijk. 72 00:06:12,566 --> 00:06:15,011 Ik herinner mij u nu. Claire. 73 00:06:16,721 --> 00:06:21,228 U bent verpleegster, als ik het mij goed herinner. - Ja, dat was ik. 74 00:06:21,844 --> 00:06:26,844 Ik ben nu arts. - Ze is bescheiden. Ze is een chirurg. 75 00:06:29,121 --> 00:06:31,959 Bree en ik zijn op bezoek vanuit de VS. 76 00:06:32,058 --> 00:06:36,657 Ik dacht al dat ik een Amerikaans accent hoorde. - Boston, om precies te zijn. 77 00:06:36,806 --> 00:06:38,955 Ze doet haar doctoraal in geschiedenis in Harvard. 78 00:06:39,002 --> 00:06:42,197 Echt? Ik heb verlof van de geschiedkundige afdeling van Oxford. 79 00:06:42,393 --> 00:06:45,158 Oxford. Indrukwekkend. 80 00:06:45,897 --> 00:06:49,280 Werkt Mrs Graham nog steeds voor de dominee? 81 00:06:49,319 --> 00:06:53,678 Ik zag haar niet. - Helaas is zij enkele jaren geleden overleden, 82 00:06:53,777 --> 00:06:56,980 maar haar kleindochter Fiona loopt hier ergens rond. 83 00:07:00,512 --> 00:07:02,801 Zoveel is hetzelfde... 84 00:07:02,965 --> 00:07:06,012 en toch is het zo anders. 85 00:07:08,157 --> 00:07:10,524 Er zijn hier veel herinneringen. 86 00:07:11,059 --> 00:07:15,269 Willen jullie mij excuseren? Ik wil graag even rondkijken. 87 00:07:27,599 --> 00:07:30,365 Voor de eerste keer in Schotland? - Ja. 88 00:07:33,013 --> 00:07:36,442 Heb je veel tijd om de bezienswaardigheden te bekijken terwijl je hier bent? 89 00:07:37,117 --> 00:07:40,663 We zijn alleen vandaag hier zodat moeder haar respect kon betonen. 90 00:07:41,086 --> 00:07:43,304 We gaan vanavond terug naar Londen. 91 00:07:43,390 --> 00:07:46,960 Dat is jammer. Het is een prachtig, ruig land. 92 00:07:47,334 --> 00:07:52,222 Ik was altijd nieuwsgierig naar Schotland. Het was een speciale plek voor mijn ouders. 93 00:07:52,463 --> 00:07:55,908 Roger? Neem mij niet kwalijk... 94 00:07:56,666 --> 00:08:00,220 maar het is tijd om afscheid te nemen. De Browns gaan weg. 95 00:08:01,005 --> 00:08:04,090 Ja, natuurlijk. Dank je, Fiona. 96 00:08:09,460 --> 00:08:12,132 Wil je mij even excuseren? - Ja. 97 00:08:33,616 --> 00:08:38,131 Mrs Graham had mij gewaarschuwd niet achter geesten aan te jagen, 98 00:08:38,475 --> 00:08:42,100 en dat had ik niet gedaan. Maar nu ik hier was... 99 00:08:42,303 --> 00:08:44,849 begonnen de geesten mij te achtervolgen. 100 00:08:55,576 --> 00:08:59,005 Nogmaals bedankt. Dank je. Arthur, groeten aan je vrouw. 101 00:08:59,074 --> 00:09:00,841 Sorry dat ze niet kon meekomen. 102 00:09:02,381 --> 00:09:05,462 We moeten gaan. - Toch niet helemaal terug naar Londen? 103 00:09:05,623 --> 00:09:09,466 Nee, we rijden zover als we kunnen en dan overnachten we ergens in een pub. 104 00:09:09,620 --> 00:09:11,961 Er is hier plaats genoeg als jullie willen blijven logeren. 105 00:09:14,065 --> 00:09:17,473 We willen ons niet opdringen. - Dat doen jullie niet. 106 00:09:17,620 --> 00:09:20,526 Eigenlijk verwelkom ik het gezelschap. Het is een groot huis. 107 00:09:20,781 --> 00:09:24,272 Dat klinkt beter dan aan de verkeerde kant van de weg rijden in het donker. 108 00:09:25,580 --> 00:09:28,611 Trouwens, dan krijg ik de kans om de bezienswaardigheden te bekijken. 109 00:09:29,118 --> 00:09:31,887 Ik hoorde dat het een prachtig, ruig land is. 110 00:09:34,739 --> 00:09:35,940 Goed. 111 00:09:36,434 --> 00:09:40,277 Zolang we geen belasting zijn. - Ik haal jullie koffers uit de auto. 112 00:09:40,597 --> 00:09:44,386 De logeerkamers zijn... - Bovenaan de trap. Dat weet ik nog. 113 00:10:07,352 --> 00:10:11,273 Ik kon niet slapen dus nam ik een whiskey. 114 00:10:11,637 --> 00:10:14,863 Ik hoop dat je het niet erg vind. - Geen probleem. 115 00:10:15,729 --> 00:10:17,426 Ik neem er ook een. 116 00:10:34,110 --> 00:10:35,469 Dat is beter. 117 00:10:43,151 --> 00:10:47,236 Ik viel hem jarenlang lastig dat hij wat moest weggooien en de rotzooi moest opruimen. 118 00:10:48,184 --> 00:10:51,926 Nu kan ik er zelf geen afstand van doen. - Er ligt hier een hoop geschiedenis. 119 00:10:52,895 --> 00:10:56,613 Niet alleen van de familie maar ook van Schotland. 120 00:10:57,776 --> 00:11:01,714 De universiteit van Inverness vroeg mij of ik zijn bibliotheek aan hun archief wilde schenken. 121 00:11:02,953 --> 00:11:05,155 Ik weet niet zeker of ik alles zal weggeven. 122 00:11:05,380 --> 00:11:10,544 Hij was erg trots op enkele zeldzame edities over Prins Charles Stuart en de Slag bij Culloden. 123 00:11:12,998 --> 00:11:14,133 Culloden. 124 00:11:15,945 --> 00:11:18,086 De laatste veldslag van '45. 125 00:11:19,666 --> 00:11:22,439 Mijn voorouders vochten en stierven daar. 126 00:11:24,642 --> 00:11:28,704 Echt waar? - Ja, mijn echte naam is Roger MacKenzie. 127 00:11:29,561 --> 00:11:33,065 Mijn ouders waren Jerry en Marjorie MacKenzie. 128 00:11:34,891 --> 00:11:37,993 De dominee adopteerde mij nadat zij gedood werden in de Tweede Wereldoorlog. 129 00:11:40,026 --> 00:11:41,534 MacKenzie. 130 00:11:43,183 --> 00:11:45,761 Ik kende vroeger een hoop MacKenzies... 131 00:11:46,535 --> 00:11:50,206 lang geleden. - Die naam komt hier veel voor. 132 00:11:54,741 --> 00:11:57,490 Mag ik je iets persoonlijks vragen? 133 00:12:02,489 --> 00:12:03,848 Hoe deed je het? 134 00:12:08,431 --> 00:12:10,157 Uiteindelijk afscheid nemen... 135 00:12:13,298 --> 00:12:17,069 van die ene persoon waar je het meest van hield? 136 00:12:24,146 --> 00:12:27,694 De waarheid is dat ik nooit goed was in afscheid nemen... 137 00:12:29,200 --> 00:12:31,334 maar dat is het nare eraan, niet dan? 138 00:12:33,158 --> 00:12:36,220 Of je afscheid neemt of niet... 139 00:12:37,162 --> 00:12:38,795 ze zijn weg, en... 140 00:12:42,039 --> 00:12:44,142 je moet zonder hen doorleven. 141 00:12:52,056 --> 00:12:54,071 Omdat dat is wat zij zouden willen. 142 00:13:09,470 --> 00:13:11,064 Bedankt voor de whisky. 143 00:13:12,669 --> 00:13:14,070 Goedenacht, Roger. 144 00:13:47,583 --> 00:13:50,887 God, wat lijk je op hem. 145 00:14:13,207 --> 00:14:17,589 Ik zeg u, het leger is niet klaar voor een veldslag vandaag. 146 00:14:18,007 --> 00:14:22,546 We moeten ons terugtrekken voordat de Britten hun voordeel inzien en ons vernietigen. 147 00:14:28,829 --> 00:14:30,283 Jij bent mijn Thomas. 148 00:14:31,942 --> 00:14:36,294 Het was de apostel Thomas die twijfelde aan de Heer die verrezen was uit de dood. 149 00:14:39,836 --> 00:14:41,772 Niet totdat hij de wonden voelde... 150 00:14:42,012 --> 00:14:44,687 zijn vingers in de gaten duwde waar de spijkers hadden gezeten. 151 00:14:45,193 --> 00:14:49,778 De Heer sprak tot hem, 'Omdat je zag, geloof je, 152 00:14:49,863 --> 00:14:53,212 'maar gezegend zijn zij die niet zagen en toch geloven'. 153 00:14:56,971 --> 00:14:59,080 Maar vandaag is de dag, James. 154 00:14:59,581 --> 00:15:04,315 En geloof mij, voordat deze dag voorbij is maak ik een gelover van jou. 155 00:15:13,172 --> 00:15:14,719 Het is een zegen... 156 00:15:15,683 --> 00:15:18,332 dat Colum deze zwarte dag niet hoeft mee te maken. 157 00:15:18,901 --> 00:15:20,449 Het is de Prins. 158 00:15:21,502 --> 00:15:25,471 De slag bij Culloden gaat vandaag gebeuren, zoals de geschiedenis het voorspelde. 159 00:15:25,571 --> 00:15:28,375 De uitkijkposten zagen de voorhoede naderen, op vier mijl afstand. 160 00:15:28,527 --> 00:15:30,073 Cumberland heeft zijn kampement opgebroken. 161 00:15:30,146 --> 00:15:33,464 Zijn leger marcheert aan de zuidelijke kant van Kildrummie Moss. 162 00:15:33,678 --> 00:15:36,636 Ga naar binnen. Informeer Lord George. 163 00:15:37,801 --> 00:15:39,418 Er kan nog één ding gedaan worden. 164 00:15:40,400 --> 00:15:41,841 Eén mogelijkheid. 165 00:15:42,873 --> 00:15:44,021 En dat is? 166 00:15:45,876 --> 00:15:47,037 Niet hier. 167 00:16:21,745 --> 00:16:25,128 Fort William. Gebouwd in de 1600's. 168 00:16:25,635 --> 00:16:30,635 De Gaelische naam is 'An Gearastan Dubh', 'Het Zwarte Fort.' 169 00:16:31,255 --> 00:16:34,491 Het werd door de Britten gebruikt als commandopost en gevangenis, 170 00:16:34,810 --> 00:16:38,911 bedoeld om de wilde clans en de rondzwervende barbaren te controleren. 171 00:16:38,971 --> 00:16:41,924 Militaire historie is niet echt mijn specialiteit. 172 00:16:43,696 --> 00:16:45,329 Die van jouw vader wel, toch? 173 00:16:46,491 --> 00:16:49,204 De dominee heeft een paar van zijn boeken in de bibliotheek. 174 00:16:51,919 --> 00:16:55,294 Een van mijn vroegste herinneringen is dat ik een softijsje laat vallen 175 00:16:55,320 --> 00:16:57,455 op de wallen van Fort Ticonderoga, 176 00:16:57,555 --> 00:17:00,257 terwijl hij verhaalde over de heldendaden van Ethan Allen 177 00:17:00,358 --> 00:17:03,568 en de Green Mountain Boys. - Ethan Allen? 178 00:17:04,214 --> 00:17:08,096 'Het spijt mij dat ik slechts één leven te gev... - Nathan Hale. 179 00:17:08,890 --> 00:17:10,241 Normale fout. 180 00:17:11,767 --> 00:17:15,962 Quote nooit Amerikaanse geschiedenis tegenover een Amerikaan. 181 00:17:16,200 --> 00:17:19,785 De Onafhankelijkheidsoorlog is bijna een Bijbeltekst in Boston. 182 00:17:19,859 --> 00:17:22,309 Met George Washington als de Messias... 183 00:17:22,572 --> 00:17:25,680 en zonder twijfel Benedict Arnold als Judas. 184 00:17:25,845 --> 00:17:28,876 Benedict Arnold is een onbegrepen historisch figuur. 185 00:17:28,915 --> 00:17:31,524 Ik dacht dat je niet van militaire historie hield. 186 00:17:32,082 --> 00:17:35,879 Wij Randalls zijn een zeer gecompliceerde clan, laddie. 187 00:17:36,636 --> 00:17:41,613 Dat is absoluut het ergste accent dat ik ooit hoorde. 188 00:17:47,142 --> 00:17:50,236 Herinner jij je mijn vader goed? 189 00:17:50,700 --> 00:17:52,106 Stukjes en beetjes. 190 00:17:54,844 --> 00:17:56,430 Hij was altijd goed gekleed. 191 00:17:57,203 --> 00:17:59,883 Hij droeg zijn hoed over één oog, erg zwierig. 192 00:18:02,436 --> 00:18:05,216 Hij leek erg vriendelijk. - Dat was hij. 193 00:18:06,049 --> 00:18:08,205 De vriendelijkste man ter wereld. 194 00:18:09,179 --> 00:18:12,080 Jouw moeder lijkt ook erg vriendelijk. 195 00:18:13,860 --> 00:18:17,594 Mijn moeder leeft in een andere wereld. 196 00:18:21,364 --> 00:18:24,364 Deze plek bezorgt mij de rillingen. - En met reden. 197 00:18:24,532 --> 00:18:27,375 Veel Schotse gevangenen werden hier gegeseld. 198 00:18:27,946 --> 00:18:30,219 Er werd hier een hoop bloed vergoten. 199 00:19:37,366 --> 00:19:40,537 Mijn vader bouwde dit huis, weet je. 200 00:19:40,735 --> 00:19:44,149 Zijn bloed en zweet zitten in die steen. 201 00:19:44,838 --> 00:19:48,213 Speel jij met de appels? Hoe heet jij? 202 00:19:48,910 --> 00:19:53,249 Dit is mijn kleine Jamie. Dit is jouw oom, Mo chridhe, die waar je naar genoemd bent. 203 00:19:54,669 --> 00:19:58,028 Gefeliciteerd, jouw mooie kleine meid... 204 00:19:59,552 --> 00:20:03,208 Kleine Margaret Ellen Murray. Het was de naam van mijn grootmoeder. 205 00:20:03,259 --> 00:20:05,708 Claire, Claire, ze zijn klaar. 206 00:20:05,825 --> 00:20:08,403 Ze zijn gigantisch. - Mijn hemel. 207 00:20:08,445 --> 00:20:10,612 Je had gelijk dat je zei dat we ze moesten planten. 208 00:20:10,861 --> 00:20:14,908 Het voelt aan alsof ik hier thuishoor. 209 00:20:15,666 --> 00:20:20,505 Ik wist dat je hier bij mij hoorde sinds de eerste keer dat ik je zag. 210 00:20:23,831 --> 00:20:26,269 'Kom en laat ons leven, mijn liefste. 211 00:20:26,574 --> 00:20:29,167 Laat ons liefhebben en niet angstig zijn.' 212 00:20:29,579 --> 00:20:32,547 'Laat er dan amoureuze kussen zijn...' 213 00:20:32,946 --> 00:20:35,664 'op onze lippen, voor altijd...' 214 00:20:36,739 --> 00:20:39,575 '1000 maal en 100 meer...' 215 00:20:40,138 --> 00:20:43,592 '100 maal en 1000 meer.' 216 00:21:18,596 --> 00:21:22,760 Deze veldslag, deze oorlog, alles dat staat te gebeuren... 217 00:21:22,860 --> 00:21:24,695 is allemaal afhankelijk van Charles. 218 00:21:25,320 --> 00:21:26,422 Aye. 219 00:21:28,869 --> 00:21:32,088 Wat als hij nu zou sterven? 220 00:21:33,041 --> 00:21:34,222 Nu op dit moment. 221 00:21:34,417 --> 00:21:38,700 Dan zou de veldslag niet gebeuren en de opstand zou met hem sterven. 222 00:21:42,320 --> 00:21:45,383 Christus. - Ik heb dit. 223 00:21:47,148 --> 00:21:49,273 Het is gele jasmijn en het is giftig. 224 00:21:49,298 --> 00:21:52,008 Dat is wat Colum gisteravond nam. - Colum? 225 00:21:53,147 --> 00:21:56,492 Hij smeekte me. Hij wist dat zijn tijd gekomen was. 226 00:21:56,545 --> 00:21:59,435 Hij nam zijn eigen leven? Claire, dat is een doodzonde. 227 00:21:59,463 --> 00:22:03,954 Hij wilde een snelle en vredige dood en die gaf ik hem. 228 00:22:04,885 --> 00:22:07,588 Charles lijd al weken aan scheurbuik en ik 229 00:22:07,613 --> 00:22:11,049 behandel hem regelmatig met drankjes. Ik kan het in zijn thee doen. 230 00:22:12,906 --> 00:22:16,475 Charles Stuart doden? 231 00:22:24,614 --> 00:22:26,333 Het lijkt... 232 00:22:27,472 --> 00:22:29,653 alsof je in een diepe slaap valt. 233 00:22:33,524 --> 00:22:34,961 En hij zou het nooit weten? 234 00:22:35,926 --> 00:22:38,242 Niemand zou het ooit weten. 235 00:22:44,955 --> 00:22:47,938 Heb jij een herinnering aan een gebeurtenis die gebeurde 236 00:22:48,327 --> 00:22:50,345 met mijn ouders toen zij hier waren? 237 00:22:50,830 --> 00:22:54,081 Hoe bedoel je, 'gebeurtenis'? - Er is iets belangrijks tussen hen gebeurt 238 00:22:54,117 --> 00:22:57,721 toen zij bij jouw vader logeerden. - Ik was maar een kleine jongen. 239 00:23:01,982 --> 00:23:04,974 Ik herinner mij niet alle details, maar... 240 00:23:07,406 --> 00:23:11,687 het staat mij bij dat Mrs Graham stond te huilen in de gereedschapsschuur. 241 00:23:12,382 --> 00:23:15,983 Er lagen een hoop gebroken dingen, 242 00:23:16,147 --> 00:23:20,240 en ik geloof dat ze zei dat jouw vader zijn beheersing was verloren en alles kapot gooide. 243 00:23:20,373 --> 00:23:22,835 Mijn vader gooide... - Ja, maar dat was niet de reden 244 00:23:22,935 --> 00:23:25,302 waarom ze huilde. Dat weet ik zeker. 245 00:23:25,345 --> 00:23:28,290 Mijn vader kon zeker boos worden... 246 00:23:28,516 --> 00:23:33,062 maar dat hield hij verborgen. Wanneer was dat? Welk jaar? 247 00:23:33,643 --> 00:23:37,838 Jouw moeder zei dat ik zeven of acht was toen ze mij voor het laatst zag, dus... 248 00:23:38,040 --> 00:23:40,900 dat moet in 1947 of '48 zijn geweest. 249 00:23:51,595 --> 00:23:53,611 Mijn vader had een... 250 00:23:54,574 --> 00:23:57,987 kluisje op de bovenste plank van zijn kast. 251 00:24:00,598 --> 00:24:02,801 Ik wist waar de sleutel lag, dus... 252 00:24:04,004 --> 00:24:05,840 opende ik het op een dag. 253 00:24:06,511 --> 00:24:11,175 Er lagen brieven in van jouw vader. Het meeste was academisch spul, maar... 254 00:24:12,799 --> 00:24:14,801 er was een andere brief. 255 00:24:17,776 --> 00:24:22,205 De dominee had het over een gebeurtenis waar mijn ouders bij betrokken waren, 256 00:24:22,451 --> 00:24:26,396 en de manier waarop hij er over schreef liet mij voelen dat het belangrijk was, 257 00:24:26,588 --> 00:24:30,931 misschien iets afschuwelijks. Beslist niet iets waar hij op papier over wilde uitweiden. 258 00:24:32,727 --> 00:24:34,617 Om de een of andere reden maakte het mij bang. 259 00:24:35,627 --> 00:24:41,104 Ik legde de brief terug in het kluisje, sloot het af en keek er nooit meer naar. 260 00:24:43,610 --> 00:24:45,400 Mijn vader hield een dagboek bij. 261 00:24:46,624 --> 00:24:48,725 Elke avond na het eten schreef hij er in. 262 00:24:48,825 --> 00:24:52,708 Er staan dozen in de opslagbox, als je het niet erg ving om vies te worden. 263 00:24:52,950 --> 00:24:55,903 Vies boeit mij niet. Je zou mijn slaapkamer moeten zien. 264 00:24:57,158 --> 00:24:58,790 Dat klonk verkeerd. 265 00:24:59,544 --> 00:25:03,960 Nee. Maar ik snap wat je bedoelt. 266 00:26:04,668 --> 00:26:06,879 Ik trok de opeenvolgende eigenaren na 267 00:26:06,983 --> 00:26:10,715 voor het grondstuk dat bekend staat als Lallybroch of Broch Tuarach 268 00:26:10,784 --> 00:26:12,753 en heb dit gevonden. 269 00:26:12,955 --> 00:26:15,858 Het is het vroegste document dat wij in onze dossiers hebben. 270 00:26:15,958 --> 00:26:19,122 Een overdrachtsakte waarbij het eigenaarschap werd overgedragen 271 00:26:19,153 --> 00:26:23,097 van James Alexander Malcolm MacKenzie Fraser 272 00:26:23,271 --> 00:26:26,079 naar James Jacob Fraser Murray. 273 00:26:26,167 --> 00:26:30,104 Het eigendom werd in 1745 overgedragen, 274 00:26:30,129 --> 00:26:33,332 met als getuigen Murtagh Fitzgibbons Fraser 275 00:26:33,402 --> 00:26:35,863 en Claire Beauchamp... 276 00:26:36,143 --> 00:26:39,747 Het is een beetje bevlekt maar ik geloof dat haar tweede naam ook Fraser is. 277 00:26:44,062 --> 00:26:45,234 Ja... 278 00:26:47,953 --> 00:26:49,359 dat denk ik ook. 279 00:26:50,569 --> 00:26:55,147 En daarna? - Verschillende Murrays, lijkt het. 280 00:26:55,178 --> 00:26:58,506 Het eigendom bleef voor vele generaties in de familie. 281 00:26:58,787 --> 00:27:02,888 Ik maakte een kopie voor u dus u mag deze houden. 282 00:27:03,971 --> 00:27:05,096 Dank u. 283 00:27:06,871 --> 00:27:11,008 Nog één ding. Is het mogelijk een genealogisch onderzoek te doen? 284 00:27:11,108 --> 00:27:14,710 Aye, wat is de naam? - Roger MacKenzie. 285 00:27:18,299 --> 00:27:21,729 Hoe was je afspraakje? - Het was geen afspraakje. 286 00:27:22,831 --> 00:27:26,987 Je moet toegeven dat hij er goed uitziet en intelligent is. 287 00:27:27,586 --> 00:27:31,775 Niet te vergeten een mooie fysiek. - Wie heeft het hier over 'fysiek'? 288 00:27:32,039 --> 00:27:33,086 Stop. 289 00:27:34,768 --> 00:27:39,292 En natuurlijk zijn er die blauwe ogen. - Misschien moet jij met hem afspreken. 290 00:27:39,747 --> 00:27:44,512 Waar gingen jullie heen? - Fort William. Ben jij daar geweest? 291 00:27:48,350 --> 00:27:52,241 Eén keer. Ik gaf er niet veel om. 292 00:27:55,364 --> 00:27:57,028 Wat heb jij vandaag gedaan? 293 00:27:58,668 --> 00:28:00,808 Wat door de stad gezworven. 294 00:28:01,428 --> 00:28:05,162 Naar plekken waar jij en pappie zijn geweest? - Sommige. 295 00:28:11,208 --> 00:28:12,543 Mis je hem? 296 00:28:16,349 --> 00:28:17,615 Natuurlijk. 297 00:28:19,576 --> 00:28:21,661 Soms lijkt het dat je dat niet doet... 298 00:28:22,967 --> 00:28:26,208 of dat je zelfs van hem hield. 299 00:28:29,885 --> 00:28:31,643 Dat is nogal iets om te zeggen. 300 00:28:33,214 --> 00:28:36,284 Deed je dat? Van hem houden? 301 00:28:39,427 --> 00:28:40,654 Dat deed ik. 302 00:28:56,709 --> 00:28:58,346 Vergis je niet. 303 00:28:59,287 --> 00:29:03,109 Dit is een koelbloedige moord die je wil begaan. 304 00:29:03,209 --> 00:29:05,154 Om een slachting te voorkomen. 305 00:29:05,948 --> 00:29:09,557 Als we de Prins doden nemen we één leven om duizenden te redden. 306 00:29:09,987 --> 00:29:11,112 Jamie. 307 00:29:11,949 --> 00:29:15,379 Lord George verzoekt om jouw aanwezigheid bij de oostelijke dijk. Je moet onmiddellijk komen. 308 00:29:15,404 --> 00:29:18,592 De mannen moeten de linies formeren. - Aye, ik ben onderweg. 309 00:29:22,435 --> 00:29:24,427 Het moet dan snel gebeuren. 310 00:29:24,929 --> 00:29:27,724 Ik kan het nu in zijn thee doen en het hem geven. 311 00:29:28,610 --> 00:29:30,774 Jij ondankbare klootzak. 312 00:29:34,315 --> 00:29:36,416 Jij vuile, hoererende heks. 313 00:29:46,822 --> 00:29:49,580 Ik heb een afspraak met de curator op de eerste verdieping. 314 00:29:49,683 --> 00:29:51,908 Het duurt niet lang, dan kunnen we... 315 00:29:52,186 --> 00:29:55,592 aan het uitgraven van de dagboeken van de dominee beginnen. 316 00:29:56,092 --> 00:29:59,631 Geen probleem? - Ja, natuurlijk, ik kijk wat rond. 317 00:30:23,193 --> 00:30:28,118 Wij kunnen hen niet langer toestaan dat hun visie die van ons bepaalt. 318 00:30:28,218 --> 00:30:31,608 Toen Schotland met Engeland werd verenigd onder één kroon, 319 00:30:31,678 --> 00:30:34,057 was dat het begin van het einde voor ons. 320 00:30:34,158 --> 00:30:37,138 We verloren meer dan onze onafhankelijkheid. 321 00:30:37,426 --> 00:30:40,066 We verloren onze bezieling. 322 00:30:41,697 --> 00:30:45,315 De regering in Westminster, de bankiers in de stad... 323 00:30:45,476 --> 00:30:47,705 de kranten van Fleet Street... 324 00:30:47,986 --> 00:30:50,753 stalen ons geld. 325 00:30:51,909 --> 00:30:53,565 Onze stemmen... 326 00:30:54,628 --> 00:30:56,440 onze toekomst. 327 00:31:00,199 --> 00:31:02,247 Waar zijn de heersers van vroeger... 328 00:31:03,350 --> 00:31:06,286 die wisten hoe ze voor hun mensen moesten zorgen? 329 00:31:08,354 --> 00:31:11,292 De koningen die legendarisch werden... 330 00:31:11,392 --> 00:31:15,265 Arthur van Wales, Richard Leeuwenhart... 331 00:31:15,961 --> 00:31:18,577 Prins Charles Edward Stuart... 332 00:31:20,126 --> 00:31:21,852 Onze Bonnie Prins. 333 00:31:22,088 --> 00:31:25,594 We hebben allemaal over de Slag bij Culloden gehoord. 334 00:31:27,957 --> 00:31:29,137 Maar stel je eens voor... 335 00:31:29,574 --> 00:31:33,143 hoe anders Schotland vandaag zou zijn 336 00:31:33,195 --> 00:31:36,099 als we hadden gewonnen. 337 00:31:40,016 --> 00:31:42,665 Waar is onze Bonnie Prins Charlie vandaag? 338 00:31:47,885 --> 00:31:50,386 Ik ben... 339 00:31:50,736 --> 00:31:52,328 Bonnie Prins Charlie. 340 00:31:53,694 --> 00:31:56,332 Jullie zijn Bonnie Prins Charlie. 341 00:31:57,863 --> 00:32:01,339 Wij zijn Bonnie Prins Charlie. 342 00:32:01,436 --> 00:32:03,988 Aye. Schotland. 343 00:32:14,489 --> 00:32:16,154 Dank je wel. - Bedankt. 344 00:32:18,451 --> 00:32:19,896 Ik vond je toespraak leuk, 345 00:32:19,927 --> 00:32:24,257 maar was het niet de Schotse koning James VI die de kronen verenigde? 346 00:32:24,396 --> 00:32:28,436 En koningin Anne, zijn Schotse kleindochter, die de Acts of Union ondertekende? 347 00:32:28,670 --> 00:32:31,920 Aye, maar Anne werd Anglicaans opgevoed 348 00:32:31,954 --> 00:32:34,584 en was al onder de invloed van Westminster. 349 00:32:34,997 --> 00:32:39,037 Prins Charles en zijn vader Koning James wilden dat ongedaan maken. 350 00:32:39,098 --> 00:32:42,039 Het klinkt alsof ze de ene koning voor de andere zouden inruilen. 351 00:32:42,064 --> 00:32:44,132 Charles was katholiek en een Schot. 352 00:32:44,236 --> 00:32:49,213 In tegenstelling tot de Duitse Geordie en de Hannovers lag zijn loyaliteit bij ons. 353 00:32:49,250 --> 00:32:50,335 Misschien. 354 00:32:51,300 --> 00:32:54,381 Jij bent een Amerikaanse. Ben je een student hier? 355 00:32:54,765 --> 00:32:57,077 Brianna Randall. Alleen op bezoek. 356 00:32:59,197 --> 00:33:02,156 Waarom ben je hier? - Ik ben een geschiedenisstudent. 357 00:33:02,193 --> 00:33:05,349 Ik kijk graag hoe geschiedenis wordt gemaakt. - Daar ben je. 358 00:33:07,062 --> 00:33:10,699 Roger Wakefield. - Gillian Edgars. 359 00:33:14,541 --> 00:33:17,744 Er is straks nog een grote bijeenkomst, hier in de buurt. 360 00:33:20,905 --> 00:33:22,584 We zullen geschiedenis maken. 361 00:33:24,377 --> 00:33:25,733 Tot ziens. 362 00:33:42,785 --> 00:33:44,285 Hij was een grote kerel, hè? 363 00:33:46,798 --> 00:33:49,118 In het echt was hij niet zo groot. 364 00:33:50,611 --> 00:33:54,572 Hij had groot kunnen zijn. Hij had de naam, de zaak, 365 00:33:54,837 --> 00:33:57,969 de steun van goede mannen die bereid waren hun leven voor hem te geven. 366 00:34:00,239 --> 00:34:03,825 Ze namen een idioot en ze maakten een held van hem. 367 00:34:09,551 --> 00:34:12,285 Wat is dit wat hierin ligt? 368 00:34:13,488 --> 00:34:17,769 Dat weet ik niet zeker. Het lijkt op een libelle. 369 00:34:30,660 --> 00:34:33,438 Dougal. Het is niet wat je denkt, man. 370 00:34:33,538 --> 00:34:36,022 Nee? Niet wat ik denk? 371 00:34:38,215 --> 00:34:41,534 Die vrouw zet je aan tot laffe moord. 372 00:34:42,408 --> 00:34:44,064 De moord op jouw Prins. - Nee. 373 00:34:44,103 --> 00:34:46,610 Dougal, je moet luisteren... - Hou je mond dicht. 374 00:34:48,629 --> 00:34:51,364 Ik wist dat je een verrader was sinds ik je de eerste keer zag. 375 00:34:51,389 --> 00:34:52,832 Rustig aan. 376 00:34:54,973 --> 00:34:57,582 Zie je, Jamie... 377 00:34:58,864 --> 00:35:01,410 je plaatst je vertrouwen in iemand, weet je? 378 00:35:02,289 --> 00:35:04,734 En dat geef je hen... 379 00:35:05,668 --> 00:35:08,753 dat geef je hen met hart en ziel 380 00:35:08,816 --> 00:35:12,651 en dat jij dan de moord op onze geliefde Prins beraamt... 381 00:35:12,698 --> 00:35:15,690 Nee, Dougal... - Christus. 382 00:35:18,479 --> 00:35:21,307 Ik word nog liever opgehangen, opgerekt en gevierendeeld. 383 00:35:22,318 --> 00:35:23,575 Jamie. 384 00:35:24,486 --> 00:35:28,712 Jij hebt ons zonet verraden. Dat heb je. Ons allemaal. 385 00:35:29,423 --> 00:35:30,837 Jouw volk. 386 00:35:31,477 --> 00:35:32,930 En wat nog veel erger is... 387 00:35:33,394 --> 00:35:35,808 je verraadde Schotland. - Nee. 388 00:35:36,800 --> 00:35:41,003 En jij. Jij bent niets anders dan een liegende slet 389 00:35:41,073 --> 00:35:43,503 die een man aan zijn pik naar zijn ondergang leidt, 390 00:35:43,603 --> 00:35:48,079 met jouw klauwen diep in zijn ballen. - Claire is mijn vrouw. 391 00:35:48,125 --> 00:35:51,128 Je spreekt niet slecht over haar, ook al ben je kwaad. 392 00:35:51,214 --> 00:35:52,282 Kwaad? 393 00:35:54,816 --> 00:35:57,415 Kwaad? Nee. 394 00:35:57,515 --> 00:36:00,518 Wat jij mij aandeed... we zijn voorbij kwaad. 395 00:36:00,618 --> 00:36:04,211 Je bent moe, Dougal. Verkleumd en hongerig. 396 00:36:04,325 --> 00:36:05,844 Ga nu. 397 00:36:06,390 --> 00:36:07,530 Nee. 398 00:36:11,982 --> 00:36:13,138 Claire. 399 00:36:13,826 --> 00:36:17,670 Jamie, kom bij me en ik dood je snel vanwege je moeder. 400 00:36:17,701 --> 00:36:19,763 Dougal, we kunnen hierover praten. 401 00:36:54,805 --> 00:36:56,873 Blijf liggen. Blijf. 402 00:37:58,272 --> 00:38:00,305 Het spijt me, oom. 403 00:38:11,535 --> 00:38:15,574 Hoelang geleden was hier iemand voor het laatst? - Jaren, denk ik. 404 00:38:19,681 --> 00:38:21,283 Zijn dit zijn dagboeken? 405 00:38:25,047 --> 00:38:26,158 Aye. 406 00:38:26,583 --> 00:38:28,958 Aye, als er hier iets in staat over wat er gebeurde 407 00:38:28,983 --> 00:38:32,513 in 1948, moeten we het kunnen vinden. 408 00:38:35,118 --> 00:38:36,391 Wat was dat? 409 00:38:37,079 --> 00:38:40,696 Waarschijnlijk een rat. Hier, pak aan. 410 00:38:41,937 --> 00:38:45,953 Dan wordt je niet verrast. - Daar is het te laat voor. 411 00:38:46,602 --> 00:38:50,086 Heb je liever dat ik een rattenvers uitspreek? - Een wat? 412 00:38:51,376 --> 00:38:52,751 Een rattenvers. 413 00:38:53,931 --> 00:38:57,611 Een oud Schots gebruik. Als je ratten in je huis had, 414 00:38:57,711 --> 00:39:01,347 kon je ze verjagen door voor hen te zingen en hen te vertellen dat er niets te eten was 415 00:39:01,377 --> 00:39:05,251 waar ze waren en hoe goed het ergens anders was. - Je maakt een grapje, toch? 416 00:39:06,127 --> 00:39:09,658 Julie ratten, jullie zijn met teveel... 417 00:39:09,705 --> 00:39:13,880 Als jullie overvloedig willen eten dan moet je gaan, dan moet je gaan. 418 00:39:14,057 --> 00:39:17,963 Ga en vul jullie buiken. Blijf niet en knaag niet aan mijn laarzen 419 00:39:18,190 --> 00:39:21,760 Ga, jullie ratten, ga. 420 00:39:22,567 --> 00:39:25,160 Dat verzon je. - Duidelijk. 421 00:39:25,503 --> 00:39:28,745 Een goed rattenvers moet altijd... 422 00:39:29,727 --> 00:39:31,071 origineel zijn. 423 00:39:33,156 --> 00:39:36,680 Na die uitvoering zou er geen rat in kilometers omtrek mogen zijn. 424 00:39:42,065 --> 00:39:43,299 Randall. 425 00:39:49,387 --> 00:39:51,793 Daar is pas een erfstuk voor jou. 426 00:39:52,887 --> 00:39:58,208 Een aanstellingsbrief van het leger, ondertekend door Zijne Majesteit, Koning George II. 427 00:39:58,567 --> 00:40:00,902 Gedateerd 1735. 428 00:40:02,865 --> 00:40:07,365 'Jonathan Wolverton Randall.' Ik weet nog dat pappie het over hem had. 429 00:40:07,462 --> 00:40:09,126 Hij is een van onze voorouders. 430 00:40:17,054 --> 00:40:18,788 Hier is een brief van jouw vader. 431 00:40:21,292 --> 00:40:23,847 De dominee deed onderzoek naar de kapitein... 432 00:40:24,823 --> 00:40:27,385 en mijn vader zei hem ermee op te houden. 433 00:40:27,726 --> 00:40:30,905 'Hij is niet de man die ik dacht.' - Vreemd. 434 00:40:33,493 --> 00:40:36,295 Laten we deze dozen naar de bibliotheek brengen. 435 00:40:38,894 --> 00:40:42,330 Oh, God. Oh, Christus. - Rupert. 436 00:40:42,529 --> 00:40:45,942 Ik zou mijn goede oog eruit rukken als ik dit niet had hoeven zien. 437 00:40:46,117 --> 00:40:49,678 Maar gezien heb ik het. - Aye, dat klopt. 438 00:40:51,046 --> 00:40:54,449 Wacht. Ik vraag één dienst van je. 439 00:40:57,920 --> 00:40:59,505 Geef me twee uur. 440 00:41:00,486 --> 00:41:03,958 Er zijn wat zaken die ik moet regelen. Begrijp je dat? 441 00:41:08,214 --> 00:41:09,386 En dan? 442 00:41:09,460 --> 00:41:12,307 Dan kom ik terug en zal mij verantwoorden voor wat ik deed. 443 00:41:13,325 --> 00:41:16,692 Ik geef je mijn woord. Twee uur. 444 00:41:16,869 --> 00:41:19,494 Schenk mij die voordat je praat. 445 00:41:21,162 --> 00:41:24,857 Vanwege de herinnering aan de vriendschap die ik ooit voor je voelde... 446 00:41:25,677 --> 00:41:30,028 die je nu net zo zeker vermoorde als je mijn chieftain vermoordde... 447 00:41:31,295 --> 00:41:33,209 ik geef je twee uur... 448 00:41:34,233 --> 00:41:37,779 en dan vervloek ik jouw ziel naar het vagevuur. 449 00:41:51,510 --> 00:41:54,791 Je ziet hoe vlak, onbeschut en zompig is. 450 00:41:55,174 --> 00:41:57,252 Het Hooglandse leger was volledig blootgesteld, 451 00:41:57,330 --> 00:42:00,610 en toen stormden ze het vuur in van musketten, 452 00:42:00,647 --> 00:42:02,080 kanonnen en mortieren. 453 00:42:02,758 --> 00:42:05,647 Het ging heel snel en was heel bloedig. 454 00:42:05,672 --> 00:42:09,726 Culloden betekende het eind van de clans 455 00:42:10,319 --> 00:42:12,499 en het eind van de Hooglandse manier van leven. 456 00:42:22,596 --> 00:42:23,939 Bent u een Fraser? 457 00:42:28,003 --> 00:42:30,417 Ja. Dat ben ik. 458 00:42:51,989 --> 00:42:55,910 Ik zwoer dat ik nooit een voet zou zetten op deze afschuwelijke plek... 459 00:42:57,232 --> 00:42:58,513 maar hier ben ik... 460 00:43:00,060 --> 00:43:01,748 en jij bent hier ook. 461 00:43:02,600 --> 00:43:04,167 Jouw gebeente tenminste. 462 00:43:07,194 --> 00:43:08,929 Ik ga niet huilen... 463 00:43:10,974 --> 00:43:12,623 Omdat jij dat niet zou willen, 464 00:43:13,708 --> 00:43:15,193 en trouwens... 465 00:43:19,047 --> 00:43:20,711 ik kom met goed nieuws. 466 00:43:25,551 --> 00:43:28,920 Je hebt een dochter, Brianna. 467 00:43:31,457 --> 00:43:33,215 Vernoemd naar jouw vader... 468 00:43:34,707 --> 00:43:36,371 zoals ik beloofde. 469 00:43:46,407 --> 00:43:48,047 Jamie, ik... 470 00:43:49,258 --> 00:43:50,843 was kwaad op je... 471 00:43:52,699 --> 00:43:54,297 voor zo lang. 472 00:43:58,713 --> 00:44:01,041 Je dwong mij te vertrekken en een leven te leiden... 473 00:44:02,247 --> 00:44:03,955 dat ik niet wilde. 474 00:44:05,956 --> 00:44:09,268 Maar je had gelijk, verdomme. 475 00:44:12,929 --> 00:44:15,772 Brianna was veilig... 476 00:44:17,868 --> 00:44:21,149 en geliefd en goed opgevoed. 477 00:44:22,166 --> 00:44:23,752 Maar soms... 478 00:44:24,916 --> 00:44:29,181 als ze zich omdraaid en het licht op haar rode haar valt of... 479 00:44:31,671 --> 00:44:33,563 ik haar zie glimlachen in haar slaap... 480 00:44:35,982 --> 00:44:37,539 beneemt het mijn adem. 481 00:44:40,696 --> 00:44:42,078 Omdat ik jou zie. 482 00:44:48,060 --> 00:44:49,325 Ze werd geboren... 483 00:44:50,395 --> 00:44:51,950 om 7.15... 484 00:44:52,364 --> 00:44:55,300 op een regenachtige Boston ochtend. 485 00:45:00,038 --> 00:45:01,186 Dat is alles. 486 00:45:03,764 --> 00:45:05,521 Alles dat ik mij kan herinneren. 487 00:45:06,680 --> 00:45:08,250 Zie je? Geen tranen. 488 00:45:09,572 --> 00:45:11,883 Ik wed dat je dacht dat ik dat niet kon, niet? 489 00:45:22,903 --> 00:45:26,774 Die dag bij Craigh na Dun... 490 00:45:29,200 --> 00:45:30,833 We zeiden heel veel... 491 00:45:31,878 --> 00:45:35,776 maar er was één ding dat ik niet zei. 492 00:45:36,888 --> 00:45:38,044 Niet kon. 493 00:45:41,382 --> 00:45:44,879 Dat deed ik 20 jaar niet. 494 00:45:49,081 --> 00:45:50,401 Maar ik ben hier... 495 00:45:53,086 --> 00:45:54,461 en nu is het tijd. 496 00:46:02,673 --> 00:46:06,610 Tot ziens, Jamie Fraser. 497 00:46:10,144 --> 00:46:11,378 Mijn liefde. 498 00:46:27,805 --> 00:46:29,774 Rust zacht, soldaat. 499 00:46:53,217 --> 00:46:55,092 'Ontvoerd door de elfjes'? 500 00:46:57,174 --> 00:47:00,767 'Claire Randall, vrouw van de bekende geschiedkundige Frank Randall... 501 00:47:00,901 --> 00:47:03,202 'Vakantie in Inverness. Auto gevonden. 502 00:47:03,596 --> 00:47:06,018 De politie dacht dat ze mogelijk vermoord was'. 503 00:47:06,118 --> 00:47:09,054 Duidelijk niet. Ze kwam terug. - Drie jaar later. 504 00:47:09,227 --> 00:47:13,383 'Mysterieus rondzwervend, gekleed in vodden, gedesoriënteerd, onsamenhangend'. 505 00:47:13,500 --> 00:47:15,145 Ik denk dat we jouw 'gebeurtenis' vonden. 506 00:47:17,303 --> 00:47:20,998 En het dagboek van de dominee? Misschien schrijft hij er meer over. 507 00:47:21,098 --> 00:47:22,629 Weet je zeker dat je dit wil doen? 508 00:47:23,519 --> 00:47:26,597 Je vind het misschien niet prettig wat je vind. - Ik wil de waarheid. 509 00:47:28,365 --> 00:47:29,686 Ongeacht wat. 510 00:47:37,639 --> 00:47:40,514 Daar ben je. Wil je wat thee? 511 00:47:40,977 --> 00:47:45,348 Wat ik wil weten is wat je precies hebt gedaan de afgelopen twee dagen. 512 00:47:45,641 --> 00:47:49,390 Zoals ik al zei, ik heb alleen... - In de stad rondgedwaald, kruiden verzameld. 513 00:47:49,740 --> 00:47:50,952 Is dat alles? 514 00:47:53,094 --> 00:47:56,156 Wat is er aan de hand, Bree? - Zag je hem? 515 00:47:57,163 --> 00:47:59,717 Wie? - Mijn vader. 516 00:48:01,067 --> 00:48:04,684 Zag je mijn vader? - Wat is dat voor een vraag? 517 00:48:04,754 --> 00:48:07,339 Niet pappie. Nee, hij is dood. Dat weet ik. 518 00:48:07,566 --> 00:48:11,183 Ik heb het over mijn vader, de man waar je een verhouding mee had. 519 00:48:11,526 --> 00:48:13,913 De man waar je drie jaar mee doorbracht. 520 00:48:35,198 --> 00:48:36,338 Bree. 521 00:48:42,917 --> 00:48:47,701 Het is gecompliceerd. - Nee, het is eigenlijk heel eenvoudig. 522 00:48:47,834 --> 00:48:52,247 In de krant stond dat jouw 'miraculeuze terugkeer' in april 1948 was. 523 00:48:52,428 --> 00:48:55,834 Ik werd in november '48 geboren. 524 00:48:56,615 --> 00:48:59,760 Ik deed het rekensommetje en het blijkt dat je drie maanden zwanger was 525 00:48:59,802 --> 00:49:02,529 toen de elfjes jou terugbrachten naar pappie. 526 00:49:04,621 --> 00:49:05,761 Bree... 527 00:49:06,777 --> 00:49:09,425 Ik vond nog iets anders in de brieven van de dominee. 528 00:49:09,487 --> 00:49:11,388 Niet zeker wat het betekent, maar... 529 00:49:17,760 --> 00:49:20,405 Het spijt me. Ik moet jullie... - Nee, blijf. 530 00:49:20,737 --> 00:49:24,635 Het is jouw huis en jij loog tegen niemand. 531 00:49:29,081 --> 00:49:33,823 Ik denk dat we privé moeten praten. - Hij is mijn vriend en hij blijft. 532 00:49:38,443 --> 00:49:39,631 Goed. 533 00:49:42,435 --> 00:49:44,404 Maar ik denk dat je moet gaan zitten. 534 00:50:00,380 --> 00:50:01,489 Ja. 535 00:50:03,668 --> 00:50:05,602 Er was een andere man. 536 00:50:08,445 --> 00:50:12,182 En ik hield heel veel van hem. 537 00:50:17,211 --> 00:50:18,399 En ja... 538 00:50:20,916 --> 00:50:22,851 hij was jouw echte vader. 539 00:50:27,333 --> 00:50:28,645 Je loog. 540 00:50:30,864 --> 00:50:33,020 Mijn hele leven loog je tegen mij. 541 00:50:33,970 --> 00:50:38,712 Frank wilde niet dat je het wist. - Durf niet hem de schuld te geven. 542 00:50:39,586 --> 00:50:44,047 Hij wilde jou als zijn eigen opvoeden en ik stemde daarmee in. 543 00:50:44,997 --> 00:50:48,154 Daarom verhuisden we naar Amerika. 544 00:50:49,486 --> 00:50:51,381 Zodat we dit achter ons konden laten. 545 00:50:51,406 --> 00:50:54,147 Totdat je een excuus vond om naar Schotland te gaan? 546 00:50:56,652 --> 00:50:58,340 Is dat waarom wij hier zijn? 547 00:50:58,926 --> 00:51:03,131 Zodat ik een verrassingskennismaking kan hebben met mijn echte vader? 548 00:51:03,184 --> 00:51:04,316 Nee. 549 00:51:09,032 --> 00:51:11,478 Dat is sowieso niet mogelijk. 550 00:51:12,073 --> 00:51:14,556 Omdat hij geen interesse heeft om zijn dochter te ontmoeten? 551 00:51:18,448 --> 00:51:19,792 Omdat hij dood is. 552 00:51:20,487 --> 00:51:24,338 Ik beloofde Frank dat ik jou niet over hem zou vertellen... 553 00:51:25,419 --> 00:51:27,286 dus 20 jaar lang, heb ik... 554 00:51:29,517 --> 00:51:31,875 heb ik zijn naam niet hardop uitgesproken. 555 00:51:35,705 --> 00:51:37,362 Maar nu weet je het... 556 00:51:39,485 --> 00:51:41,554 en moet ik jou over hem vertellen. 557 00:51:46,539 --> 00:51:48,075 Over jouw echte vader. 558 00:51:51,342 --> 00:51:52,506 Jamie Fraser. 559 00:51:55,531 --> 00:51:58,414 Ik wil niets over hem weten. 560 00:51:58,918 --> 00:52:00,805 Niet één ding. 561 00:52:02,318 --> 00:52:03,997 Bree. Brianna. 562 00:52:04,435 --> 00:52:07,349 Je zei tegen mij dat je de waarheid wilde, ongeacht wat. 563 00:52:08,079 --> 00:52:09,380 Dit is het. 564 00:52:26,340 --> 00:52:28,074 Het belangrijkste... 565 00:52:30,476 --> 00:52:34,632 Jamie hield heel veel van jou. 566 00:52:35,548 --> 00:52:37,946 Ook al heeft hij jou nooit gezien... 567 00:52:38,641 --> 00:52:40,625 hij hield met heel zijn hart van jou. 568 00:52:42,080 --> 00:52:44,515 Hij zou jou hebben opgevoed. 569 00:52:50,144 --> 00:52:51,478 Als het niet was... 570 00:52:57,345 --> 00:52:59,009 Als het niet was... 571 00:52:59,681 --> 00:53:02,439 vanwege de slag om Culloden. 572 00:53:02,539 --> 00:53:04,664 Ik doodde Dougal MacKenzie. 573 00:53:08,529 --> 00:53:12,715 Ik kan niet zeggen dat ik niet verrast ben, alleen dat het zolang duurde. 574 00:53:13,041 --> 00:53:14,442 Wat nu? 575 00:53:26,360 --> 00:53:29,000 Wat is dat? - Een overdrachtsakte. 576 00:53:29,297 --> 00:53:32,367 Het draagt het eigenaarschap van Lallybroch over naar James Jacob Fraser Murray. 577 00:53:32,466 --> 00:53:34,702 Je geeft het aan jouw neefje. - Aye. 578 00:53:34,972 --> 00:53:39,050 Dit beschermt Lallybroch en houdt het landgoed in de familie, veilig voor de Kroon, 579 00:53:39,183 --> 00:53:42,666 om beheert te worden door Jenny en Ian totdat de kleine Jamie oud genoeg is. 580 00:53:42,741 --> 00:53:46,834 Maar het is een jaar geleden gedateerd. - Aye, vóór de opstand, voordat... 581 00:53:47,847 --> 00:53:49,246 ik een verrader werd. 582 00:53:49,718 --> 00:53:51,765 Ik heb de handtekening van twee getuigen nodig. 583 00:53:51,851 --> 00:53:55,353 Haal inkt en een veer voor je meester, jongen. Schiet op. Ga. 584 00:53:58,183 --> 00:54:01,034 Moet ik het naar Jenny brengen? - Nee, dat laat ik Fergus doen. 585 00:54:01,933 --> 00:54:05,628 Ik, Milord? - Aye, jij moet naar Lallybroch rijden. 586 00:54:06,597 --> 00:54:07,832 Je vertrekt nu. 587 00:54:11,367 --> 00:54:13,835 Dit moet zonder oponthoud naar Madame Murray. 588 00:54:13,937 --> 00:54:17,083 Het is meer waard dan jouw of mijn leven. 589 00:54:17,231 --> 00:54:19,231 Ik wil u niet verlaten, Milord. 590 00:54:19,669 --> 00:54:21,583 Ik weiger. - Je moet. 591 00:54:21,919 --> 00:54:25,051 Niet alleen vanwege de akte, maar ongeacht wat hier vandaag gebeurt 592 00:54:25,137 --> 00:54:28,546 het is belangrijk dat iemand het zich herinnert. Begrijp je dat? 593 00:54:30,865 --> 00:54:34,427 Ik zal niet falen, Milord. - Ik weet dat je dat niet zal doen. 594 00:54:43,293 --> 00:54:45,856 Hoelang heb je erover gedaan dit verhaal te verzinnen? 595 00:54:48,189 --> 00:54:52,626 Nee, ik weet dat dit krankzinnig klinkt, maar... 596 00:54:52,657 --> 00:54:56,883 Dacht je echt dat ik dit sprookje zou slikken? 597 00:54:57,329 --> 00:54:59,227 Denk je dat ik nog steeds vijf jaar ben? 598 00:55:01,287 --> 00:55:03,411 Het is geen sprookje, Bree. 599 00:55:03,482 --> 00:55:08,219 De man waar ik mee opgroeide, die 20 jaar van mij hield, is niet mijn vader. 600 00:55:08,272 --> 00:55:12,137 Mijn echte vader is een roodharige kerel van twee meter lang 601 00:55:12,162 --> 00:55:14,443 in een kilt uit de 18de eeuw? 602 00:55:14,748 --> 00:55:19,154 Wat is er met jou aan de hand? - Luister naar me. Frank was jouw vader 603 00:55:19,241 --> 00:55:23,334 op elk mogelijke manier behalve één. 604 00:55:25,988 --> 00:55:27,644 Hij heeft jou niet verwekt. 605 00:55:29,406 --> 00:55:31,265 Jamie en ik deden dat. 606 00:55:32,968 --> 00:55:34,593 Je bent net hem. 607 00:55:35,577 --> 00:55:38,272 Je haar, je manier van doen. 608 00:55:39,447 --> 00:55:41,603 Hij zou van je hebben gehouden en je hebben opgevoed als... 609 00:55:41,628 --> 00:55:43,939 Als de slag om Culloden er niet was geweest? 610 00:55:44,363 --> 00:55:48,386 Mijn God, stop. - Het is waar. Hier. 611 00:55:48,816 --> 00:55:50,198 Kijk hiernaar. 612 00:55:51,745 --> 00:55:55,331 Hier. De akte van Lallybroch. 613 00:55:56,495 --> 00:56:00,046 Claire Beauchamp Fraser. Dat is mijn meisjesnaam, mijn handtekening. 614 00:56:00,071 --> 00:56:04,119 Geef het gewoon toe Geef toe dat je niet perfect bent. 615 00:56:04,603 --> 00:56:08,478 Geef toe dat je iemand anders neukte terwijl je met pappie was getrouwd, 616 00:56:08,532 --> 00:56:11,724 net als zoveel andere verveelde huisvrouwen. - Ik was niet verveeld, 617 00:56:11,763 --> 00:56:14,537 en wat Jamie en ik hadden was heel wat meer dan neuken. 618 00:56:14,640 --> 00:56:16,583 Hij was de liefde van mijn leven. 619 00:56:24,059 --> 00:56:26,012 Waarom doe je dit? 620 00:56:29,392 --> 00:56:30,743 Bree, ik... 621 00:56:31,915 --> 00:56:33,806 Ik doe dit... 622 00:56:34,790 --> 00:56:36,792 omdat het de waarheid is. 623 00:56:39,974 --> 00:56:42,966 Slechts twee mensen weten wat de echte waarheid is... 624 00:56:44,061 --> 00:56:45,600 en één van hen is dood. 625 00:56:49,276 --> 00:56:51,010 Jammer genoeg is dat niet jij. 626 00:57:07,277 --> 00:57:09,676 Je stopt nergens voor, behalve om te slapen. 627 00:57:11,267 --> 00:57:13,235 Als je dat doet, verstop jezelf goed. 628 00:57:19,017 --> 00:57:23,523 Je bent nu een soldaat, mon fils. Ik hou van je als mijn zoon. 629 00:57:27,369 --> 00:57:29,370 Als onze eigen zoon. 630 00:58:02,960 --> 00:58:04,420 Dat betekent niets. 631 00:58:04,592 --> 00:58:06,739 Ik weet niet wat het betekent, om eerlijk te zijn, 632 00:58:06,764 --> 00:58:08,862 maar de dominee dacht duidelijk dat het iets betekende. 633 00:58:08,916 --> 00:58:11,951 Ze is krankzinnig. Dat is het enige dat ertoe doet. 634 00:58:13,871 --> 00:58:15,433 Wordt niet kwaad op mij maar... 635 00:58:15,793 --> 00:58:18,363 die overdrachtsakte zag er authentiek uit. 636 00:58:19,459 --> 00:58:23,495 Dus een of andere vrouw in 17-zoveel 637 00:58:23,595 --> 00:58:25,430 had dezelfde naam als zij... 638 00:58:25,530 --> 00:58:28,826 of ze las over iemand en fantaseert nu dat dat haar eigen leven was. 639 00:58:28,857 --> 00:58:33,547 Wat als haar verhaal klopt? 640 00:58:33,859 --> 00:58:36,187 Blijf zo doorgaan en ik wordt kwaad op je. 641 00:58:37,210 --> 00:58:40,444 Je zei dat je nooit echt een band had met je moeder, 642 00:58:40,544 --> 00:58:42,590 dat zij in een andere wereld leefde. 643 00:58:42,754 --> 00:58:45,325 Misschien probeert ze je die wereld te laten zien. 644 00:58:45,700 --> 00:58:49,490 Jij gelooft dus dat ze 200 jaar terug in het verleden reisde? 645 00:58:51,198 --> 00:58:54,623 Door een steen? - Het is niet van belang of ik het geloof. 646 00:58:54,815 --> 00:58:56,252 Zij gelooft het. 647 00:58:58,560 --> 00:59:03,031 Ik zeg alleen dat we ervoor moeten openstaan. 648 00:59:05,344 --> 00:59:07,438 Zullen we in plaats daarvan een rekening openen? 649 00:59:28,304 --> 00:59:32,056 Sinds ik aankwam was ik omringd door geesten. 650 00:59:32,421 --> 00:59:36,694 Het gezicht was onmiskenbaar, Geillis Duncan. 651 00:59:37,069 --> 00:59:39,664 Ik herinnerde mij de datum die ze mij vertelde tijdens het heksenproces, 652 00:59:39,693 --> 00:59:41,873 het jaar dat ze door de stenen kwam. 653 00:59:42,329 --> 00:59:44,464 1968. 654 00:59:45,079 --> 00:59:48,471 Dit was geen geest. Geillis was hier... 655 00:59:48,836 --> 00:59:52,125 een jongere versie van haar, maar ze was hier. 656 01:00:32,018 --> 01:00:35,647 Hallo, ik ben op zoek naar Gillian Edgars. 657 01:00:35,747 --> 01:00:38,348 Woont zij hier? - Aye. 658 01:00:39,340 --> 01:00:44,332 Wat wil je van haar? - Ik ben een vriendin van Gillian, Claire Randall. 659 01:00:44,692 --> 01:00:46,911 Jij moet... - Greg. 660 01:00:47,912 --> 01:00:49,080 Haar echtgenoot. 661 01:01:02,172 --> 01:01:05,974 Ik ben niet lang in de buurt. Weet je waar ze is? 662 01:01:06,691 --> 01:01:08,956 Ik zou graag gedag willen zeggen. - Aye. 663 01:01:09,879 --> 01:01:14,081 Ze is waarschijnlijk bij de Rozen, maar ik... Ik hield het niet bij. 664 01:01:16,785 --> 01:01:17,925 Slainte. 665 01:01:20,333 --> 01:01:21,591 De Rozen? 666 01:01:22,474 --> 01:01:26,216 De Witte Rozen van Schotland? - Aye. 667 01:01:26,998 --> 01:01:29,623 Aye, verdomde nationalisten. 668 01:01:31,030 --> 01:01:34,045 Ze brengt al haar tijd door in het Instituut... 669 01:01:34,517 --> 01:01:38,126 dag en nacht, besteed al mijn geld aan cursussen. 670 01:01:39,003 --> 01:01:41,172 Folklore noemen ze het. 671 01:01:43,172 --> 01:01:45,976 Ze schreef miljoenen notitieboekjes vol met haar bevindingen. 672 01:01:46,700 --> 01:01:49,536 Waarom niet leren te typen? 673 01:01:49,714 --> 01:01:53,135 Ga werken als je je verveeld, dat is wat ik tegen haar zei. 674 01:01:55,357 --> 01:01:58,856 Dus ging ze weg. Dat is nu weken geleden. 675 01:02:11,768 --> 01:02:13,971 Zei je dat ze al weken weg is? 676 01:02:15,421 --> 01:02:18,124 Aye. Dat is wat ik zei. 677 01:02:22,485 --> 01:02:25,656 Mocht je Gilly zien, zeg dat ze naar huis komt. 678 01:02:27,098 --> 01:02:28,527 Zeg tegen haar dat ik van haar hou. 679 01:02:30,235 --> 01:02:31,379 Natuurlijk. 680 01:03:00,433 --> 01:03:03,456 Eerlijk, deze pub is er al sinds 1820 en... 681 01:03:03,651 --> 01:03:07,400 Gillian, hoi. - Je miste een fantastische bijeenkomst vandaag. 682 01:03:07,455 --> 01:03:11,001 Het spijt me dat we die misten. Roger en ik namen net een whisky. 683 01:03:11,040 --> 01:03:15,977 Aye. Het was een vreemde dag vandaag. - Mijn moeder is krankzinnig. 684 01:03:16,858 --> 01:03:19,350 Een gedachte die overal door dochters wordt gedeeld. 685 01:03:19,545 --> 01:03:22,076 Misschien zie ik je weer bij een volgende bijeenkomst. 686 01:03:23,052 --> 01:03:25,498 Ik ben bang dat ik vanavond vertrek om... 687 01:03:27,802 --> 01:03:29,302 de zaak verder te helpen. 688 01:03:29,838 --> 01:03:34,580 Maar hou niet op met moeilijke vragen te stellen. Zo veranderd de wereld. 689 01:03:41,820 --> 01:03:44,585 Urenlang las ik Geillis' notitieboekjes. 690 01:03:45,156 --> 01:03:48,226 Ik probeerde de ingewikkelde pagina's te begrijpen. 691 01:03:48,499 --> 01:03:52,616 Er stonden formules in over de wetenschap van tijdreizen. 692 01:03:53,553 --> 01:03:58,076 In tegenstelling tot mijzelf had Geillis zich voorbereid op haar reis. 693 01:03:58,865 --> 01:04:02,638 Ik stond perplex te lezen dat ze geloofde dat er een menselijk offer nodig was 694 01:04:02,663 --> 01:04:07,264 om door de stenen te reizen en edelstenen om je te beschermen en te leiden. 695 01:04:08,275 --> 01:04:09,915 Van wat ik eruit kon opmaken... 696 01:04:10,228 --> 01:04:13,668 was Geillis van plan binnenkort via Craigh na Dun over te steken. 697 01:04:14,286 --> 01:04:17,396 Helaas wist ik hoe die reis zou eindigen... 698 01:04:17,599 --> 01:04:20,599 met Geillis brandend op een brandstapel in Cranesmuir. 699 01:04:21,120 --> 01:04:23,056 Ik moest proberen haar tegen te houden. 700 01:04:29,633 --> 01:04:33,594 Verzamel de Frasers van Lallybroch en breng ze hier vandaan. 701 01:04:33,766 --> 01:04:38,453 Er zal een chaos zijn op de heide, met troepen en paarden die overal heen gaan. 702 01:04:38,933 --> 01:04:43,597 Niemand zal jullie tegenhouden met de Britten in zicht en met de veldslag op het punt van beginnen. 703 01:04:43,871 --> 01:04:48,109 Zeg dat de opdracht van mij afkomstig is en ze zullen je zonder meer volgen. 704 01:04:48,278 --> 01:04:50,528 Leid ze de heide af en weg van de veldslag. 705 01:04:50,622 --> 01:04:53,590 Wijs ze de weg naar Lallybroch en naar huis. 706 01:04:54,047 --> 01:04:56,422 Weet je dat zeker? - Aye. 707 01:04:58,596 --> 01:05:00,620 Deze veldslag is al verloren. 708 01:05:01,274 --> 01:05:04,727 Ongeacht hoe rechtmatig, hij was al vanaf het begin verdoemd. 709 01:05:05,313 --> 01:05:09,391 We hebben alles gedaan wat we konden maar nu is het voorbij. 710 01:05:10,114 --> 01:05:12,121 Ik laat mijn familieleden niet voor niets sterven. 711 01:05:14,264 --> 01:05:15,741 En wat ga jij doen? 712 01:05:18,261 --> 01:05:20,043 Ik breng Claire in veiligheid. 713 01:05:22,612 --> 01:05:24,348 Dan kom ik terug... 714 01:05:27,109 --> 01:05:28,468 terug naar Culloden... 715 01:05:29,257 --> 01:05:32,382 en vecht tot het voorbij is. 716 01:05:40,922 --> 01:05:45,062 Ik leid jouw mannen naar veiligheid en wijs ze de weg naar huis. 717 01:05:45,807 --> 01:05:49,197 Maar weet dit, als je terugkomt... 718 01:05:49,580 --> 01:05:52,439 ben ik hier om aan jouw zijde te vechten. - Nee. 719 01:05:54,532 --> 01:05:57,719 Nee, ik zei net dat ik je niet voor niets zou laten sterven. 720 01:05:58,399 --> 01:05:59,703 Dat zal ik niet. 721 01:06:01,871 --> 01:06:03,373 Ik sterf samen met jou. 722 01:06:20,745 --> 01:06:23,370 Ik wil geen ruzie maken. 723 01:06:26,514 --> 01:06:30,506 Laten we het erover eens zijn dat ik een vader heb... 724 01:06:32,904 --> 01:06:34,336 die niet pappie is. 725 01:06:34,732 --> 01:06:39,091 Ik wil het niet hebben over jouw tijdreiswaanvoorstelling, 726 01:06:39,575 --> 01:06:42,387 maar ik wil wel meer weten over deze... 727 01:06:44,100 --> 01:06:46,035 Jamie Fraser. 728 01:06:49,589 --> 01:06:53,454 Vertel mij over hem. - Natuurlijk. 729 01:06:56,178 --> 01:06:57,428 Goed. 730 01:07:01,656 --> 01:07:03,546 Hij was groot... 731 01:07:04,406 --> 01:07:08,687 en had rode haren, net als jij. 732 01:07:10,999 --> 01:07:15,968 Zijn vaders naam was Brian, daar komt jouw naam vandaan. 733 01:07:18,766 --> 01:07:21,846 Hij sprak Frans en speelde heel graag schaak. 734 01:07:22,008 --> 01:07:25,451 Hij had een zus, Jenny, die jouw tante is... 735 01:07:34,442 --> 01:07:36,067 Het zou te lang duren... 736 01:07:37,147 --> 01:07:39,249 om je alles over hem te vertellen. 737 01:07:40,915 --> 01:07:42,570 Maar ik beloof dat ik dat zal doen. 738 01:07:46,257 --> 01:07:50,445 Vandaag bezocht ik zijn graf op Culloden Moor 739 01:07:50,499 --> 01:07:53,163 en ik vertelde hem alles over jou... - Hier raak je mij kwijt. 740 01:07:53,209 --> 01:07:56,378 Het was niet mijn bedoeling verliefd te worden. 741 01:07:59,114 --> 01:08:01,282 Ik vocht ertegen. 742 01:08:03,563 --> 01:08:06,071 Maar ik kon niet ontkennen wat ik voor hem voelde. 743 01:08:07,407 --> 01:08:08,836 Ik probeerde het... 744 01:08:10,844 --> 01:08:12,235 maar ik kon het niet. 745 01:08:15,525 --> 01:08:18,056 Het was het meest krachtige dat ik... 746 01:08:18,903 --> 01:08:20,805 ooit voelde in mijn leven. 747 01:08:34,599 --> 01:08:35,833 Hoe is het met haar? 748 01:08:36,927 --> 01:08:38,857 We praten tenminste. 749 01:08:40,377 --> 01:08:42,220 Een verbetering ten opzichte van schreeuwen. 750 01:08:45,055 --> 01:08:48,291 Ken jij Gillian Edgars? - Niet echt. 751 01:08:48,695 --> 01:08:51,527 Ik weet dat ze dat aan Brianna gaf na... - Ontmoette Brianna haar? 752 01:08:51,944 --> 01:08:55,064 Ja. - Gillian is fantastisch. 753 01:08:55,164 --> 01:08:59,395 Ze overdrijft een beetje met dat Schotse nationalistische gedoe, maar... 754 01:08:59,890 --> 01:09:02,483 ik vond haar aardig. - Weet je waar ze nu is? 755 01:09:02,600 --> 01:09:05,173 Nee. Waarom? - Ben je daar zeker van? 756 01:09:05,226 --> 01:09:10,015 Ik moet haar vinden. Het is belangrijk. - We kwamen haar net tegen in de pub. 757 01:09:10,824 --> 01:09:12,809 Ze zei dat ze vanavond zou vertrekken. 758 01:09:13,074 --> 01:09:15,636 Iets over ergens naartoe gaan om 'de zaak te helpen'. 759 01:09:15,667 --> 01:09:17,128 Het klonk niet alsof ze terugkomt. 760 01:09:18,564 --> 01:09:20,619 Ze gaat door de stenen. 761 01:09:21,054 --> 01:09:22,835 Daar gaan we het niet weer over hebben. 762 01:09:22,975 --> 01:09:26,992 Gillian Edgars is Geillis Duncan van het heksenproces. Dit is haar. 763 01:09:27,093 --> 01:09:30,094 Zij redde mijn leven en als ik haar kan tegenhouden, 764 01:09:30,119 --> 01:09:33,023 door de stenen te gaan kan ik misschien hetzelfde voor haar doen. 765 01:09:37,711 --> 01:09:39,289 Behalve dat het niet kan. 766 01:09:40,554 --> 01:09:41,781 Waarom niet? 767 01:09:42,848 --> 01:09:45,457 Vanwege jou. - Mij? 768 01:09:47,281 --> 01:09:49,867 Toen jij mij vertelde dat je een MacKenzie was... 769 01:09:51,164 --> 01:09:53,283 zocht ik jouw stamboom op. 770 01:09:54,892 --> 01:09:59,255 Jouw bet-over-over-overgrootouders waren William en Sara MacKenzie. 771 01:09:59,441 --> 01:10:03,058 Zij konden geen kinderen krijgen dus kregen ze er een om als hun eigen kind op te voeden. 772 01:10:03,295 --> 01:10:06,740 Dat kind was van Dougal MacKenzie en Geillis Duncan. 773 01:10:07,305 --> 01:10:09,820 Jij zegt dus dat mijn voorouders eigenlijk... 774 01:10:10,601 --> 01:10:14,269 de krijgsleider en de heks waren? 775 01:10:14,447 --> 01:10:16,775 Sleep Roger niet hierin mee. 776 01:10:17,072 --> 01:10:20,423 Hij heeft hetzelfde recht als jij om te weten wie hij is. 777 01:10:21,120 --> 01:10:23,846 Als dit allemaal waar is moeten we haar tegenhouden, niet? 778 01:10:24,948 --> 01:10:28,713 Als zij teruggaat om levend verbrand te worden. - Je houdt me voor de gek. 779 01:10:29,216 --> 01:10:33,684 Maar wat als zij nooit teruggaat, nooit Dougal MacKenzie ontmoet... 780 01:10:33,794 --> 01:10:35,512 nooit haar kind krijgt? 781 01:10:36,637 --> 01:10:40,160 Wat als jij nooit geboren wordt? - Hoe kan ik niet geboren worden? Ik ben hier. 782 01:10:40,660 --> 01:10:45,058 Ik kan niet zomaar verdampen. - Ik weet ook niet hoe dit werkt. 783 01:10:48,233 --> 01:10:49,975 Roger, je gelooft dit toch niet? 784 01:10:50,803 --> 01:10:54,443 Ik weet het niet. Maar voor de zekerheid... 785 01:10:55,272 --> 01:11:00,201 moeten we haar vinden. Haar tenminste waarschuwen. - Ja, ik kan haar waarschuwen... 786 01:11:01,073 --> 01:11:05,948 dat zij geen aandacht trekt in het verleden. - Zie je wat hier gebeurt? 787 01:11:06,315 --> 01:11:08,807 Roger, je voedt haar waanvoorstellingen. 788 01:11:10,969 --> 01:11:12,133 Brianna. 789 01:11:13,422 --> 01:11:14,828 Misschien doe ik dat. 790 01:11:15,414 --> 01:11:17,921 Maar dit kan onze kans zijn het haar onder ogen te laten zien. 791 01:11:18,261 --> 01:11:20,078 Haar wat onder ogen laten zien? - Gillian. 792 01:11:21,614 --> 01:11:25,950 Eens kijken wat Gillian hierover zegt. - En wat als Gillian zo gek is als ze lijkt? 793 01:11:26,361 --> 01:11:29,924 Wat als zij echt denkt dat je door massieve steen naar het verleden kan reizen? 794 01:11:29,963 --> 01:11:34,208 Dan zien we haar misschien haar hoofd tegen een blok graniet van vijf ton slaan. 795 01:11:34,308 --> 01:11:37,611 Hoe dan ook, dit geeft ons de kans hier een eind aan te maken. 796 01:11:40,554 --> 01:11:42,556 Oké. - Ik pak mijn sleutels. 797 01:12:17,937 --> 01:12:21,992 Waar gaan we heen? - Red Jamie zal niet ver komen, maar jij... 798 01:12:22,226 --> 01:12:24,593 jou kan ik redden en dat ga ik doen. 799 01:12:25,253 --> 01:12:28,737 We kunnen samen weggaan. Nu. We kunnen ergens heen zeilen. 800 01:12:28,776 --> 01:12:31,293 Het land is in oproer. De havens zijn gesloten. 801 01:12:31,393 --> 01:12:34,729 Ik ben niet bang om te sterven, Sassenach. Een musketkogel, misschien een zwaard. 802 01:12:34,806 --> 01:12:38,056 Het is beter dan de strop of de wraak van de MacKenzies. 803 01:12:38,189 --> 01:12:41,236 Ik ben al dood dus kies ik het slagveld. 804 01:12:41,282 --> 01:12:44,604 Nee, dan blijf ik hier bij jou. - Nee, dat doe je niet. 805 01:12:46,324 --> 01:12:47,725 Na het heksenproces... 806 01:12:48,122 --> 01:12:51,325 als ik op de brandstapel naast Geillis had gestaan, had jij mij dan achtergelaten? 807 01:12:51,364 --> 01:12:54,684 Jou achterlaten? Ik zou met jou naar de brandstapel zijn gegaan... 808 01:12:55,777 --> 01:13:01,252 naar de hel en verder als het zover was gekomen, maar ik droeg niet jouw kind. 809 01:13:02,966 --> 01:13:04,646 Dat kun je niet weten. 810 01:13:05,654 --> 01:13:08,851 Het is veel te vroeg. Het... - Sassenach, je was nog geen dag te laat 811 01:13:08,876 --> 01:13:12,493 met je periode sinds je mij in jouw bed nam, 812 01:13:12,524 --> 01:13:14,875 maar het is nu al twee maanden. 813 01:13:16,063 --> 01:13:17,609 Hield je het bij? 814 01:13:19,002 --> 01:13:22,772 Tijdens die verdomde oorlog hield je het bij? - Aye. 815 01:13:23,161 --> 01:13:24,611 Hoelang weet je het al? 816 01:13:27,477 --> 01:13:30,770 Niet lang. - Dit kind... 817 01:13:31,210 --> 01:13:35,960 deze is alles wat van mij overblijft... 818 01:13:37,419 --> 01:13:38,575 ooit. 819 01:13:41,212 --> 01:13:44,326 Maar we moeten nu gaan, dus ik smeek je, Claire... 820 01:13:44,426 --> 01:13:48,762 Nee, ik kan je niet verlaten. - Je hoorde dat ik mijn woord aan Rupert gaf... 821 01:13:49,113 --> 01:13:52,300 en jij deed mij een belofte om Randall's leven te sparen. 822 01:13:52,573 --> 01:13:57,536 Je beloofde dat als het er op aan kwam, jij door de stenen terug zou gaan, naar huis. 823 01:13:57,823 --> 01:14:00,596 Maar jij bent mijn thuis. - En jij het mijne... 824 01:14:02,330 --> 01:14:03,986 maar dit huis is verloren 825 01:14:05,189 --> 01:14:09,971 En nu moeten jij en de kleine naar een veilige plek. 826 01:14:11,679 --> 01:14:13,046 Naar een man... 827 01:14:14,319 --> 01:14:17,256 Een man die voor jullie kan zorgen. - Nee. 828 01:14:18,879 --> 01:14:21,515 Nee, ik... - Claire, er is geen tijd. 829 01:14:32,914 --> 01:14:34,516 Dat is de auto van haar man. 830 01:14:41,764 --> 01:14:44,037 Deze kant op. Schiet op. 831 01:14:44,780 --> 01:14:48,373 Wat is dat voor lucht? - Het ruikt naar een verdomde barbecue. 832 01:15:02,180 --> 01:15:04,147 Geillis, nee. 833 01:15:11,629 --> 01:15:15,903 Waar is ze heen? - Mijn God, ze ging door de steen heen. 834 01:15:16,115 --> 01:15:18,877 Ze ging er recht door. Horen jullie dat? 835 01:15:19,365 --> 01:15:21,372 Dat gezoem? - Aye. 836 01:15:21,828 --> 01:15:23,464 Het wordt luider. 837 01:15:27,048 --> 01:15:28,415 Mijn God. 838 01:15:29,786 --> 01:15:32,392 Roger, ga hulp halen. 839 01:16:31,717 --> 01:16:33,592 Hoe moet ik dit uitleggen? 840 01:16:36,066 --> 01:16:37,746 Hoe kan ik teruggaan? 841 01:16:40,760 --> 01:16:42,088 Naar Frank. 842 01:16:44,621 --> 01:16:46,213 Dat laat ik aan jou over. 843 01:16:48,167 --> 01:16:50,183 Vertel hem wat je wilt over mij. 844 01:16:51,773 --> 01:16:53,023 Over ons. 845 01:16:53,351 --> 01:16:56,468 Waarschijnlijk wil hij het niet horen, maar mocht het zo zijn... 846 01:17:01,213 --> 01:17:02,783 vertel hem dat ik dankbaar ben. 847 01:17:05,148 --> 01:17:06,679 Zeg tegen hem dat ik hem vertrouw... 848 01:17:07,945 --> 01:17:11,117 en zeg tegen hem dat ik hem tot in het merg van mijn botten haat. 849 01:17:14,254 --> 01:17:15,739 Het zoemen. 850 01:17:18,843 --> 01:17:20,210 Het is zo luid. 851 01:17:20,620 --> 01:17:23,225 Ik ben niet klaar, Jamie. Ik ben niet klaar. 852 01:17:23,701 --> 01:17:25,232 Kom met mij mee. 853 01:17:25,625 --> 01:17:28,583 Kom met mij mee door de stenen. - Nee, dat gaat niet. 854 01:17:29,862 --> 01:17:31,307 Je kan het proberen. 855 01:17:31,815 --> 01:17:33,995 Je hoort het toch? Het zoemen? 856 01:17:34,526 --> 01:17:37,924 Ik hoor niets, Claire. 857 01:17:42,213 --> 01:17:43,861 Zelfs als ik het zou kunnen... 858 01:17:44,887 --> 01:17:46,822 teruggaan door de stenen... 859 01:17:51,107 --> 01:17:52,575 ik hoor daar niet thuis. 860 01:17:55,901 --> 01:17:58,346 Mijn bestemming is Culloden Moor. 861 01:18:00,193 --> 01:18:01,568 Maar ik zal je vinden. 862 01:18:03,803 --> 01:18:04,998 Ik beloof het. 863 01:18:05,764 --> 01:18:09,107 Als ik 200 jaar in het vagevuur moet doorbrengen... 864 01:18:09,848 --> 01:18:13,176 200 jaar zonder jou... 865 01:18:14,098 --> 01:18:15,566 dan is dat mijn straf... 866 01:18:16,137 --> 01:18:18,426 die ik verdiende voor mijn misdaden... 867 01:18:18,894 --> 01:18:21,785 want ik heb gelogen, gedood, gestolen... 868 01:18:22,674 --> 01:18:23,971 verraden. 869 01:18:27,680 --> 01:18:29,582 En vertrouwen verbroken. 870 01:18:33,841 --> 01:18:35,552 Maar als ik voor God sta... 871 01:18:37,564 --> 01:18:41,068 heb ik één ding te zeggen dat tegen al het andere opweegt. 872 01:18:45,126 --> 01:18:46,626 Heer... 873 01:18:47,566 --> 01:18:49,712 u gaf mij een uitzonderlijke vrouw. 874 01:18:54,820 --> 01:18:56,734 En God, ik hield veel van haar. 875 01:19:51,899 --> 01:19:53,196 Het is begonnen. 876 01:20:00,585 --> 01:20:02,147 Ons huwelijksgeschenk... 877 01:20:03,131 --> 01:20:06,397 van Hugh Munro. Jij houdt het bij je. 878 01:20:10,082 --> 01:20:13,496 Bloed van mijn bloed. 879 01:20:15,159 --> 01:20:19,314 En been van mijn been. - Zolang wij beiden leven. 880 01:20:36,063 --> 01:20:37,234 Kom. 881 01:20:41,542 --> 01:20:45,026 Dit was van mijn vader. 882 01:20:47,132 --> 01:20:50,648 Geef het aan de kleine als hij oud genoeg is. 883 01:20:56,055 --> 01:20:57,524 Ik zal hem Brian noemen... 884 01:20:59,561 --> 01:21:01,086 naar jouw vader. 885 01:21:25,840 --> 01:21:27,379 Ik hou van je. 886 01:21:38,249 --> 01:21:39,788 Ik hou van je. 887 01:21:43,191 --> 01:21:45,698 En ik van jou. 888 01:22:09,847 --> 01:22:11,315 Tot ziens, Claire. 889 01:22:20,026 --> 01:22:21,386 Het is dus waar. 890 01:22:22,214 --> 01:22:24,994 Alles dat je zei was waar. - Ja. 891 01:22:26,326 --> 01:22:28,138 Was dat haar man? 892 01:22:29,857 --> 01:22:31,060 Ik denk van wel. 893 01:22:31,274 --> 01:22:34,294 Iemand moet dus sterven om door de stenen te kunnen reizen. 894 01:22:34,989 --> 01:22:37,973 Is dat hoe het werkt? - Geillis geloofde dat ze 895 01:22:38,036 --> 01:22:41,977 een menselijk offer nodig had, maar niemand stierf toe ik erdoor ging. 896 01:22:45,682 --> 01:22:50,017 Wacht. Zag je mijn vader hier voor het laatst? 897 01:22:54,678 --> 01:22:55,818 Ja. 898 01:23:01,995 --> 01:23:03,565 Ik geloof je. 899 01:23:04,394 --> 01:23:06,698 Ik begrijp het niet, maar... 900 01:23:11,193 --> 01:23:12,460 ik geloof je. 901 01:23:13,938 --> 01:23:15,561 Geen leugens meer. 902 01:23:16,098 --> 01:23:20,426 Vanaf nu wil ik alleen de waarheid tussen ons. Goed? 903 01:23:24,697 --> 01:23:26,643 Je bent net je vader. 904 01:23:27,354 --> 01:23:28,510 Ja. 905 01:23:29,314 --> 01:23:32,728 Vanaf nu alleen de waarheid. 906 01:24:02,540 --> 01:24:06,368 Ik belde de politie, anoniem natuurlijk... 907 01:24:07,240 --> 01:24:09,592 en God weet hoelang het duurt voordat ze hier zijn. 908 01:24:12,256 --> 01:24:15,381 Roger. Vertel haar wat je gevonden hebt. 909 01:24:19,965 --> 01:24:23,340 Wat onderzoek wat de dominee deed op verzoek van jouw echtgenoot. 910 01:24:24,390 --> 01:24:25,694 Jouw echtgenoot Frank. 911 01:24:28,523 --> 01:24:30,789 Ik weet niet zeker of hij het ooit naar Boston stuurde. 912 01:24:32,918 --> 01:24:34,504 Wat staat erin? 913 01:24:36,426 --> 01:24:38,230 Na de veldslag bij Culloden... 914 01:24:39,199 --> 01:24:43,581 zochten enkele Jacobitische soldaten, allen ernstig gewond, bescherming in een oud huis... 915 01:24:43,831 --> 01:24:45,137 voor twee dagen... 916 01:24:45,215 --> 01:24:48,433 toen werden ze naar buiten gebracht om neergeschoten te worden, maar één van hen... 917 01:24:48,496 --> 01:24:52,152 een Fraser van het Lovat regiment, ontsnapte aan executie. 918 01:24:56,527 --> 01:24:59,034 Er waren die dag veel Frasers op het veld. 919 01:24:59,800 --> 01:25:02,651 Maar slechts vijf Fraser officieren, 920 01:25:02,948 --> 01:25:06,963 en van vier van hen staan de namen op een plaquette in de kerk van Beauly, dus... 921 01:25:07,776 --> 01:25:09,815 we weten zeker dat zij gedood werden. 922 01:25:13,056 --> 01:25:14,657 Wie was de vijfde? 923 01:25:17,460 --> 01:25:18,874 James Fraser. 924 01:25:22,735 --> 01:25:24,071 Mijn vader. 925 01:25:31,809 --> 01:25:33,060 Jamie. 926 01:25:39,728 --> 01:25:42,220 Hij stierf niet bij Culloden? 927 01:25:43,462 --> 01:25:45,198 Hij wilde sterven... 928 01:25:46,570 --> 01:25:47,704 maar dat deed hij niet. 929 01:25:51,455 --> 01:25:52,994 Hij overleefde het. 930 01:25:57,780 --> 01:25:59,121 Hij... 931 01:25:59,220 --> 01:26:00,694 hij overleefde het. 932 01:26:11,355 --> 01:26:12,901 Als dat waar is, dan... 933 01:26:24,156 --> 01:26:26,030 moet ik teruggaan. 934 01:26:53,371 --> 01:26:58,363 Vertaling: Het 'Outlander' Team www.Addic7ed.com